Ustawa z dnia 17 lipca 2026 r. o zmianie ustawy o zastawie rejestrowym i rejestrze zastawów oraz ustawy - Prawo o ruchu drogowym

W ustawie z dnia 6 grudnia 1996 r. o zastawie rejestrowym i rejestrze zastawów (Dz. U. z 2018 r. poz. 2017 oraz z 2025 r. poz. 1792) wprowadza się następujące zmiany:

w art. 3 w ust. 2 pkt 2 otrzymuje brzmienie: „2) 2) imię (imiona) i nazwisko (nazwę) oraz miejsce zamieszkania (siedzibę) i adres zastawnika, zastawcy oraz dłużnika, jeżeli nie jest on zastawcą;”; art. 18a otrzymuje brzmienie: „Art. 18a. Zastaw rejestrowy wygasa i uznaje się go za wykreślony po upływie dwudziestu lat od chwili wpisu, chyba że strony postanowią o utrzymaniu zastawu na czas dalszy, niedłuższy niż dziesięć lat, i do rejestru zastawów zostanie złożona zmiana umowy zastawniczej.”;

w art. 19 ust. 1 otrzymuje brzmienie: „1. W przypadku wygaśnięcia zastawu rejestrowego podlega on wykreśleniu z rejestru zastawów, z zastrzeżeniem art. 41 ust. 2aa.”;

w art. 36:

ust. 2 otrzymuje brzmienie: „2. Rejestr zastawów prowadzą w systemie teleinformatycznym sądy rejonowe (sądy gospodarcze).”,

ust. 4 otrzymuje brzmienie: „4. Sąd, który dokonał wpisu zastawu rejestrowego do rejestru zastawów, pozostaje właściwy dla dokonania dalszych wpisów dotyczących tego zastawu aż do chwili wykreślenia zastawu rejestrowego z rejestru zastawów albo uznania go za wykreślony na podstawie art. 18a.”;

w art. 37 po ust. 1 dodaje się ust. 1a w brzmieniu: „1a. Dla każdego zastawu rejestrowego prowadzi się odrębne akta rejestrowe, które obejmują dokumenty stanowiące podstawę wpisu do rejestru zastawów, inne dokumenty złożone w toku postępowania rejestrowego dotyczącego tego zastawu, dokumenty wytworzone w tym postępowaniu oraz odpis z tego rejestru.”;

w art. 39 po ust. 2a dodaje się ust. 2b i 2c w brzmieniu: „2b. W przypadku wniosku i dokumentów złożonych za pośrednictwem systemu teleinformatycznego sąd sporządza ich odpisy w postaci wydruków wraz ze wskazaniem osób, które je podpisały, celem ich doręczenia uczestnikom postępowania.

Sąd bada, czy dane wskazane we wniosku o wpis do rejestru zastawów są zgodne z danymi wynikającymi z rejestru PESEL lub rejestru REGON.”;

w art. 40 w ust. 1 pkt 2 otrzymuje brzmienie: „2) dane zastawcy, zastawnika oraz dłużnika, jeżeli nie jest on zastawcą, obejmujące w przypadku osoby fizycznej imię (imiona) i nazwisko oraz numer PESEL, a w przypadku innego podmiotu nazwę (firmę) oraz numer identyfikacyjny REGON, a także ich miejsca zamieszkania (siedziby) i adresy; w przypadku gdy zastawca, zastawnik lub dłużnik, jeżeli nie jest on zastawcą, posiada miejsce zamieszkania (siedzibę) poza granicami Rzeczypospolitej s. 2/3 Polskiej, wpis zastawu rejestrowego do rejestru zastawów obejmuje ponadto adres do doręczeń w Rzeczypospolitej Polskiej;”;

w art. 41 po ust. 2a dodaje się ust. 2aa i 2ab w brzmieniu: „2aa. W przypadku wygaśnięcia zastawu i uznania go za wykreślony na podstawie art. 18a nie wydaje się postanowienia ani nie dokonuje się wpisu w rejestrze zastawów, a w systemie teleinformatycznym, w którym prowadzony jest rejestr zastawów, zarządza się zamieszczenie adnotacji, że zastaw wygasł i uznaje się go za wykreślony na podstawie art. 18a.

W przypadku złożenia wniosku o wykreślenie zastawu rejestrowego z rejestru zastawów po wydaniu zarządzenia o zamieszczeniu adnotacji, o której mowa w ust. 2aa, sąd umarza postępowanie.”;

w art. 41a dotychczasową treść oznacza się jako ust. 1 i dodaje się ust. 2 w brzmieniu: „2. W przypadku wygaśnięcia zastawu rejestrowego na cywilnym statku powietrznym lub prawach własności przemysłowej i uznania go za wykreślony na podstawie art. 18a, sąd niezwłocznie informuje o zamieszczeniu adnotacji, o której mowa w art. 41 ust. 2aa, organ prowadzący rejestr cywilnych statków powietrznych lub organ prowadzący rejestr danego prawa własności przemysłowej i dołącza wydruk z systemu teleinformatycznego, w którym prowadzony jest rejestr zastawów, zawierający informację o zamieszczeniu tej adnotacji, celem ujawnienia wygaśnięcia tego zastawu we właściwym rejestrze.”;

w art. 42:

ust. 2 i 2a otrzymują brzmienie: „2. Zadaniami centralnej informacji o zastawach rejestrowych są:

utworzenie i eksploatacja połączeń rejestru zastawów w systemie teleinformatycznym;

prowadzenie zbioru informacji z rejestru zastawów, a w przypadku zastawów wygasłych i uznanych za wykreślone na podstawie art. 18a – także na podstawie adnotacji zamieszczonych w systemie teleinformatycznym, w którym prowadzony jest ten rejestr;

udzielanie informacji oraz wydawanie odpisów i zaświadczeń z rejestru zastawów, a w przypadku zastawów wygasłych i uznanych za wykreślone na podstawie art. 18a – także na podstawie adnotacji zamieszczonych w systemie teleinformatycznym, w którym prowadzony jest ten rejestr;

prowadzenie ewidencji wniosków o udzielenie informacji oraz wydanie odpisów i zaświadczeń.

Na wniosek złożony na urzędowym formularzu centralna informacja o zastawach rejestrowych udziela informacji oraz wydaje odpisy i zaświadczenia z rejestru zastawów, a w przypadku zastawów wygasłych i uznanych za wykreślone na podstawie art. 18a – także na podstawie adnotacji zamieszczonych w systemie teleinformatycznym, w którym prowadzony jest ten rejestr.”,

po ust. 2a dodaje się ust. 2b w brzmieniu: „2b. Na wniosek złożony za pośrednictwem systemu teleinformatycznego centralna informacja o zastawach rejestrowych udziela za pośrednictwem systemu teleinformatycznego informacji oraz wydaje odpisy i zaświadczenia z rejestru zastawów, a w przypadku zastawów wygasłych i uznanych za wykreślone na podstawie art. 18a – także na podstawie adnotacji zamieszczonych w systemie teleinformatycznym, w którym prowadzony jest ten rejestr.”,

ust. 3 otrzymuje brzmienie: „3. Odpisy i zaświadczenia wydane w postaci papierowej przez centralną informację o zastawach rejestrowych mają moc dokumentów urzędowych.”;

art. 43 otrzymuje brzmienie: „Art. 43. Minister Sprawiedliwości:

określi, w drodze rozporządzenia, szczegółową organizację i sposób prowadzenia rejestru zastawów, uwzględniając konieczność zapewnienia kompletności danych zawartych w rejestrze zastawów i jego przejrzystości;

określi, w drodze rozporządzenia, strukturę organizacyjną centralnej informacji o zastawach rejestrowych, zakres udzielanych informacji, treść wydawanych odpisów i zaświadczeń, tryb i sposób udzielania informacji oraz wydawania odpisów i zaświadczeń, sposób prowadzenia ewidencji wniosków o udzielenie informacji oraz wydanie odpisów i zaświadczeń oraz wzory urzędowych formularzy wniosków stosowanych w tych sprawach, s. 3/3 uwzględniając zadania centralnej informacji o zastawach rejestrowych w zakresie zapewnienia dostępu do informacji o zastawach wpisanych do rejestru zastawów;

w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw finansów publicznych, określi, w drodze rozporządzenia, wysokość opłat za udzielanie informacji oraz wydawanie odpisów i zaświadczeń przez centralną informację o zastawach rejestrowych oraz sposób wnoszenia tych opłat, uwzględniając potrzebę sprawnego działania centralnej informacji o zastawach rejestrowych oraz pokrycia kosztów administracyjnych funkcjonowania rejestru zastawów i centralnej informacji o zastawach rejestrowych, a jednocześnie konieczność zapewnienia powszechnego dostępu do informacji o zastawach wpisanych do tego rejestru;

określi, w drodze zarządzenia, sposób i tryb przekazywania przez sądy danych do centralnej informacji o zastawach rejestrowych.”.

W ustawie z dnia 20 czerwca 1997 r. – Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2024 r. poz. 1251, z późn. zm.1)) wprowadza się następujące zmiany:

w art. 80b w ust. 1 w pkt 7 po lit. h dodaje się lit. ha w brzmieniu: „ha) datę zamieszczenia adnotacji, o której mowa w art. 41 ust. 2aa ustawy z dnia 6 grudnia 1996 r. o zastawie rejestrowym i rejestrze zastawów (Dz. U. z 2018 r. poz. 2017, z 2025 r. poz. 1792 oraz z 2026 r. poz. 1073),”;

w art. 80ba w ust. 1 pkt 5 otrzymuje brzmienie: „5) przez centralną informację o zastawach rejestrowych, za pośrednictwem systemu teleinformatycznego Ministra Sprawiedliwości, niezwłocznie po dokonaniu przez sąd wpisu zastawu rejestrowego do rejestru zastawów albo zamieszczeniu w systemie teleinformatycznym adnotacji, o której mowa w art. 41 ust. 2aa ustawy z dnia 6 grudnia 1996 r. o zastawie rejestrowym i rejestrze zastawów – w zakresie danych, o których mowa w art. 80b ust. 1 pkt 7;”.

Do postępowań o wpis do rejestru zastawów wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy stosuje się przepisy dotychczasowe.

Strony umów o ustanowienie zastawu rejestrowego zawartych przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy, na podstawie których nie dokonano wpisu do rejestru zastawów, dostosują postanowienia tych umów do zmian wynikających z ustawy zmienianej w art. 1, w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą.

Wpisy do rejestru zastawów dokonane na podstawie ustawy zmienianej w art. 1, w brzmieniu dotychczasowym, pozostają w mocy.

Do postępowań o wykreślenie zastawu rejestrowego z rejestru zastawów, który wygasł na podstawie art. 18a ustawy zmienianej w art. 1, w brzmieniu dotychczasowym, wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy, stosuje się przepisy dotychczasowe.

W przypadku zastawu rejestrowego, który wygasł przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy na podstawie art. 18a ustawy zmienianej w art. 1, w brzmieniu dotychczasowym, i co do którego nie toczy się postępowanie o jego wykreślenie, sąd rejestrowy zarządza zamieszczenie adnotacji, o której mowa w art. 41 ust. 2aa ustawy zmienianej w art. 1, niepóźniej niż w terminie 5 lat od dnia wejścia w życie niniejszej ustawy.

Dotychczasowe przepisy wykonawcze wydane na podstawie art. 43 pkt 1–3 ustawy zmienianej w art. 1 tracą moc z dniem wejścia w życie przepisów wykonawczych wydanych na podstawie art. 43 pkt 1–3 ustawy zmienianej w art. 1, w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą, jednak niepóźniej niż 12 miesięcy od dnia wejścia w życie niniejszej ustawy, i mogą być zmieniane w granicach określonych w art. 43 pkt 1–3 ustawy zmienianej w art. 1, w brzmieniu dotychczasowym.

Ustawa wchodzi w życie po upływie 9 miesięcy od dnia ogłoszenia. Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej: K. Nawrocki