Ustawa z dnia 18 września 2026 r. o podatku od nadzwyczajnych zysków osiągniętych w okresie od marca 2026 r. do marca 2027 r. ze zbycia paliw ciekłych

Ustawa reguluje podatek od nadzwyczajnych zysków osiągniętych w okresie od dnia 1 marca 2026 r. do dnia 31 marca 2027 r. ze zbycia paliw ciekłych, zwany dalej „podatkiem od nadzwyczajnych zysków”.

Użyte w ustawie określenia oznaczają:

koszty – koszty w rozumieniu ustawy z dnia 29 września 1994 r. o rachunkowości (Dz. U. z 2026 r. poz. 522, 640, 644 i 1206) lub w rozumieniu standardów, o których mowa w art. 2 ust. 3 tej ustawy, określone na podstawie:

prowadzonych przez podatnika ksiąg rachunkowych albo

ksiąg podatkowych innych niż księgi rachunkowe, prowadzonych przez podatnika dla celów podatku dochodowego – w przypadku gdy podatnik w roku podatkowym nie był obowiązany do prowadzenia ksiąg rachunkowych lub w 2025 r. nie prowadził takich ksiąg – przy czym do transakcji wpływających na ustalenie wysokości tych kosztów stosuje się zasadę ceny rynkowej;

paliwa ciekłe – paliwa ciekłe w rozumieniu art. 2 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 25 sierpnia 2006 r. o systemie monitorowania i kontrolowania jakości paliw (Dz. U. z 2025 r. poz. 1529), z wyjątkiem olejów opałowych w rozumieniu art. 2 ust. 1 pkt 8 i 9 tej ustawy;

podmiot – osobę fizyczną, osobę prawną i jednostkę organizacyjną niemającą osobowości prawnej;

przychody – przychody netto ze sprzedaży towarów i produktów w rozumieniu art. 3 ust. 1 pkt 30a ustawy z dnia 29 września 1994 r. o rachunkowości, określone na podstawie:

prowadzonych przez podatnika ksiąg rachunkowych albo

ksiąg podatkowych innych niż księgi rachunkowe, prowadzonych przez podatnika dla celów podatku dochodowego – w przypadku gdy podatnik w roku podatkowym nie był obowiązany do prowadzenia ksiąg rachunkowych lub w 2025 r. nie prowadził takich ksiąg – przy czym do transakcji wpływających na ustalenie wysokości tych przychodów stosuje się zasadę ceny rynkowej;

wytwarzanie paliw ciekłych – produkcję paliw ciekłych w instalacjach wytwarzania paliw ciekłych w rozumieniu art. 3 pkt 10e ustawy z dnia 10 kwietnia 1997 r. – Prawo energetyczne (Dz. U. z 2026 r. poz. 43, 516, 607 i 900) w procesie przerobu ropy naftowej;

zasada ceny rynkowej – obowiązek ustalania cen transferowych pomiędzy podmiotami powiązanymi na warunkach, które ustaliłyby między sobą podmioty niepowiązane, określony odpowiednio w art. 23o ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2026 r. poz. 592, 779, 846, 1079, 1098 i 1123) oraz art. 11c ust. 1 ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (Dz. U. z 2026 r. poz. 554, 779, 846, 912 i 1123).

Podatek od nadzwyczajnych zysków stanowi dochód budżetu państwa.

Rokiem podatkowym jest okres od dnia 1 marca 2026 r. do dnia 31 marca 2027 r. s. 2/4

Podatnikiem podatku od nadzwyczajnych zysków jest podmiot prowadzący na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, samodzielnie lub za pośrednictwem innego podmiotu, działalność w zakresie:

wytwarzania paliw ciekłych lub

obrotu paliwami ciekłymi na podstawie koncesji na obrót paliwami ciekłymi z zagranicą.

Przedmiotem opodatkowania podatkiem od nadzwyczajnych zysków są przychody osiągnięte ze zbycia paliw ciekłych.

Podstawę obliczenia podatku od nadzwyczajnych zysków stanowi nadwyżka przychodów ze zbycia paliw ciekłych osiągniętych w roku podatkowym (przychody faktyczne) ponad przychody ze zbycia paliw ciekłych, jakie zostałyby osiągnięte przy zastosowaniu marży referencyjnej (przychody hipotetyczne).

Przychody hipotetyczne oblicza się według następującego wzoru: 𝑘𝑜𝑠𝑧𝑡𝑦 𝑓𝑎𝑘𝑡𝑦𝑐𝑧𝑛𝑒 1 − 𝑚𝑎𝑟ż𝑎 𝑟𝑒𝑓𝑒𝑟𝑒𝑛𝑐𝑦𝑗𝑛𝑎 ÷ 100 % w którym:

koszty faktyczne oznaczają koszty związane z przychodami faktycznymi, stanowiące cenę nabycia lub koszt wytworzenia paliw ciekłych;

marża referencyjna oznacza średnią marżę sprzedaży paliw ciekłych w 2025 r., powiększoną o 20 %, przy czym w przypadku gdy marża referencyjna ustalona w ten sposób jest niższa niż 2,00 %, a także w przypadku podatników, którzy nie prowadzili w 2025 r. działalności w zakresie określonym w art. 5, przyjmuje się, że marża referencyjna wynosi 2,00 %.

Średnią marżę sprzedaży paliw ciekłych w 2025 r. oblicza się według następującego wzoru: 𝑝𝑟𝑧𝑦𝑐ℎ𝑜𝑑𝑦 𝑟𝑒𝑓𝑒𝑟𝑒𝑛𝑐𝑦𝑗𝑛𝑒 − 𝑘𝑜𝑠𝑧𝑡𝑦 𝑟𝑒𝑓𝑒𝑟𝑒𝑛𝑐𝑦𝑗𝑛𝑒 × 100 % 𝑝𝑟𝑧𝑦𝑐ℎ𝑜𝑑𝑦 𝑟𝑒𝑓𝑒𝑟𝑒𝑛𝑐𝑦𝑗𝑛𝑒 w którym:

przychody referencyjne oznaczają przychody ze zbycia paliw ciekłych osiągnięte w 2025 r.;

koszty referencyjne oznaczają koszty związane z przychodami referencyjnymi, stanowiące cenę nabycia lub koszt wytworzenia paliw ciekłych.

Marżę referencyjną i średnią marżę sprzedaży paliw ciekłych w 2025 r. zaokrągla się do dwóch miejsc po przecinku.

Przy ustalaniu wysokości przychodów faktycznych i kosztów faktycznych oraz przychodów referencyjnych i kosztów referencyjnych:

uwzględnia się:

wynik na pochodnych instrumentach finansowych służących zabezpieczeniu tych przychodów i kosztów, z wyłączeniem wycen pochodnych instrumentów finansowych,

koszty związane z wykonywaniem wynikających z odrębnych przepisów obowiązków dotyczących prowadzenia działalności określonej w art. 5, z wyłączeniem podatków, opłat i innych danin publicznych, których wysokość jest uzależniona od ilości lub wartości zbywanych paliw ciekłych, w części, w jakiej te podatki, opłaty i inne daniny publicznoprawne nie są uwzględniane przy ustalaniu przychodów referencyjnych albo przychodów faktycznych;

nie uwzględnia się:

niezrealizowanych przychodów i kosztów, w szczególności wycen do wartości godziwej dokonywanych dla celów rachunkowych,

niezrealizowanych różnic kursowych,

wycen wartości zapasów paliw ciekłych,

innych, niż określone w lit. a–c, pozycji aktywów, pasywów albo przychodów lub kosztów, o podobnym charakterze. s. 3/4

Przy ustalaniu wysokości przychodów faktycznych i przychodów referencyjnych uwzględnia się również wynik na zrealizowanych pochodnych instrumentach finansowych, w których dodatkowe rozliczenia pieniężne zależą od ilości lub wartości wytworzonych paliw ciekłych lub zbytych paliw ciekłych.

W przypadku gdy nie jest możliwe jednoznaczne przypisanie:

kosztów faktycznych lub kosztów referencyjnych odpowiednio do przychodów faktycznych lub przychodów referencyjnych, ze zbycia paliw ciekłych,

wyniku na pochodnych instrumentach finansowych, o którym mowa w ust. 5 pkt 1 lit. a, odpowiednio do przychodów faktycznych, kosztów faktycznych, przychodów referencyjnych lub kosztów referencyjnych – koszty te i wynik ten uwzględnia się w takiej proporcji, w jakiej pozostają osiągnięte w danym okresie roku podatkowego odpowiednie przychody ze zbycia paliw ciekłych w ogólnej wysokości przychodów podatnika.

Przepisu ust. 7 nie stosuje się do ustalania ceny nabycia ani kosztu wytworzenia paliw ciekłych, jeżeli są one ustalane zgodnie z ustawą z dnia 29 września 1994 r. o rachunkowości lub standardami, o których mowa w art. 2 ust. 3 tej ustawy.

Jeżeli podatnik prowadził działalność w zakresie określonym w art. 5 przez część 2025 r., przy obliczaniu marży referencyjnej uwzględnia się miesiące, w których podatnik prowadził taką działalność.

Przepisy ust. 1–9 stosuje się z uwzględnieniem poprzedników prawnych podatnika.

Stawka podatku od nadzwyczajnych zysków wynosi 60 % podstawy obliczenia tego podatku.

W przypadku podatnika nieprowadzącego działalności, o której mowa w art. 5 pkt 1, należny podatek od nadzwyczajnych zysków nie może przekroczyć 50 % wysokości osiągniętego przez tego podatnika i przypadającego proporcjonalnie na rok podatkowy:

dochodu z pozarolniczej działalności gospodarczej ustalonego zgodnie z przepisami ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych albo

dochodu ze źródeł przychodów innych niż zyski kapitałowe ustalonego zgodnie z przepisami ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych, albo

zysku netto ustalonego zgodnie z przepisami ustawy z dnia 29 września 1994 r. o rachunkowości lub standardami, o których mowa w art. 2 ust. 3 tej ustawy, obliczonego bez uwzględnienia podatku od nadzwyczajnych zysków – w przypadku podatnika niebędącego podatnikiem podatku dochodowego od osób fizycznych ani podatku dochodowego od osób prawnych.

Przez dochód, o którym mowa w ust. 2 pkt 1 i 2, rozumie się dochód przed pomniejszeniami i odliczeniami, w tym w szczególności przed odliczeniem straty z lat ubiegłych.

Podatnicy są obowiązani:

wpłacać w terminie określonym w ust. 2 na rachunek urzędu skarbowego obliczane narastająco miesięczne zaliczki na podatek od nadzwyczajnych zysków w wysokości różnicy między tym podatkiem od zysków osiągniętych od początku roku podatkowego, obliczonym zgodnie z art. 7 i art. 8 ust. 1, a sumą należnych zaliczek na ten podatek za poprzednie miesiące;

złożyć w terminie do dnia 31 grudnia 2027 r. właściwemu naczelnikowi urzędu skarbowego zeznanie o wysokości należnego podatku od nadzwyczajnych zysków za pomocą środków komunikacji elektronicznej zgodnie z odrębnymi przepisami określającymi sposób składania deklaracji podatkowych;

obliczyć i wpłacić na rachunek urzędu skarbowego w terminie określonym w pkt 2 należny podatek od nadzwyczajnych zysków albo różnicę między należnym podatkiem od nadzwyczajnych zysków a sumą zapłaconych zaliczek na ten podatek.

Zaliczki na podatek od nadzwyczajnych zysków są wpłacane w terminie do 25. dnia miesiąca za miesiące poprzedzające, przy czym pierwsza zaliczka na podatek od nadzwyczajnych zysków jest wpłacana za okres od dnia 1 marca 2026 r. do dnia 31 października 2026 r.

W przypadku zaprzestania prowadzenia działalności przez podatnika przed upływem terminu do złożenia zeznania o wysokości należnego podatku od nadzwyczajnych zysków, zeznanie to jest składane niepóźniej niż w dniu zaprzestania prowadzenia działalności. s. 4/4

Nadpłata w podatku od nadzwyczajnych zysków powstaje z dniem złożenia zeznania o wysokości należnego podatku od nadzwyczajnych zysków i podlega zwrotowi w terminie:

3 miesięcy od dnia złożenia tego zeznania;

2 miesięcy od dnia złożenia wniosku o stwierdzenie nadpłaty wraz ze skorygowanym zeznaniem, lecz niewcześniej niż w terminie 3 miesięcy od dnia złożenia tego zeznania.

Zaliczenie nadpłaty na poczet zaległości podatkowych następuje z dniem powstania nadpłaty.

Oprocentowanie z tytułu nadpłaty, o której mowa w ust. 4, przysługuje:

od dnia powstania nadpłaty, jeżeli nadpłata nie została zwrócona w terminie 3 miesięcy od dnia złożenia zeznania lub od dnia skorygowania zeznania w trybie art. 274 lub art. 274a ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2026 r. poz. 622, z późn. zm.2));

od dnia złożenia wniosku o stwierdzenie nadpłaty wraz ze skorygowanym zeznaniem, jeżeli nadpłata nie została zwrócona w terminie 2 miesięcy od dnia złożenia wniosku, chyba że do opóźnienia w zwrocie nadpłaty przyczynił się podatnik.

Do podatku od nadzwyczajnych zysków nie stosuje się art. 74a ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa.

Zeznanie o wysokości należnego podatku od nadzwyczajnych zysków zawiera dane identyfikacyjne podatnika oraz dane niezbędne do obliczenia i zapłaty podatku od nadzwyczajnych zysków.

Minister właściwy do spraw finansów publicznych określi, w drodze rozporządzenia, szczegółowy zakres danych zawartych w zeznaniu o wysokości należnego podatku od nadzwyczajnych zysków wraz z niezbędnymi pouczeniami, uwzględniając konieczność prawidłowego rozliczenia podatku od nadzwyczajnych zysków oraz kontroli wykonania tego obowiązku przez organ podatkowy.

Minister właściwy do spraw finansów publicznych może, w drodze rozporządzenia, obniżać stawki podatku akcyzowego na wyroby akcyzowe, o których mowa w art. 89 ust. 1 pkt 2, 6 i 8 ustawy z dnia 6 grudnia 2008 r. o podatku akcyzowym (Dz. U. z 2026 r. poz. 412, 414, 846 i 1206), na okres do końca roku podatkowego, o którym mowa w art. 4, niezbędny do ograniczenia negatywnych skutków konfliktu na Bliskim Wschodzie dla rynku paliw, uwzględniając sytuację gospodarczą państwa.

W ustawie z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2026 r. poz. 592, 779, 846, 1079, 1098 i 1123) po art. 52zt dodaje się art. 52zu w brzmieniu: „Art. 52zu. Nie uważa się za koszty uzyskania przychodów podatku od nadzwyczajnych zysków, o którym mowa w ustawie z dnia 18 września 2026 r. o podatku od nadzwyczajnych zysków osiągniętych w okresie od marca 2026 r. do marca 2027 r. ze zbycia paliw ciekłych (Dz. U. poz. 1287).”.

W ustawie z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (Dz. U. z 2026 r. poz. 554, 779, 846, 912 i 1123) po art. 38za dodaje się art. 38zb w brzmieniu: „Art. 38zb. Nie uważa się za koszty uzyskania przychodów podatku od nadzwyczajnych zysków, o którym mowa w ustawie z dnia 18 września 2026 r. o podatku od nadzwyczajnych zysków osiągniętych w okresie od marca 2026 r. do marca 2027 r. ze zbycia paliw ciekłych (Dz. U. poz. 1287).”.

Ustawa wchodzi w życie z dniem 1 listopada 2026 r., z wyjątkiem art. 11, który wchodzi w życie z dniem następującym po dniu ogłoszenia. Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej: K. Nawrocki