--- a/DU/2024/858 Dz.U. 2025 poz. 1083 (2026-01-01)
+++ b/DU/2024/858 Dz.U. 2026 poz. 203 (2026-03-05)
@@ -6,6 +6,8 @@
Art. 2 ust. 2 | Celem świadczeń „aktywny rodzic” jest ułatwienie rodzicom i innym osobom wypełniającym funkcje rodzicielskie pogodzenia zadań związanych z rodzicielstwem z aktywizacją zawodową.
Art. 3 | Ilekroć w niniejszej ustawie jest mowa o:
Art. 3 pkt 1 | opiekunie faktycznym - oznacza to osobę faktycznie opiekującą się dzieckiem, jeżeli wystąpiła z wnioskiem do sądu rodzinnego o przysposobienie dziecka;
+Art. 3 pkt 1a | opiekunie tymczasowym dziecka – oznacza to osobę, o której mowa w art. 113 ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r. o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. z 2025 r. poz. 223, 389, 619, 621 i 1794 oraz z 2026 r. poz. 203);
+Art. 3 pkt 1b | opiekunie dziecka wskazanym przez władze kraju pochodzenia – oznacza to osobę, o której mowa w art. 113a ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r. o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej;
Art. 3 pkt 2 | przepisach o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego - oznacza to rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 883/2004 z dnia 29 kwietnia 2004 r. w sprawie koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego (Dz. Urz. UE L 166 z 30.04.2004, str. 1, z późn. zm. - Dz. Urz. UE Polskie wydanie specjalne, rozdz. 5, t. 5, str. 72, z późn. zm.) oraz rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 987/2009 z dnia 16 września 2009 r. dotyczące wykonywania rozporządzenia (WE) nr 883/2004 w sprawie koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego (Dz. Urz. UE L 284 z 30.10.2009, str. 1, z późn. zm.);
Art. 3 pkt 3 | żłobku, klubie dziecięcym, dziennym opiekunie lub niani - oznacza to odpowiednio żłobek, klub dziecięcy, dziennego opiekuna lub nianię w rozumieniu ustawy z dnia 4 lutego 2011 r. o opiece nad dziećmi w wieku do lat 3.
Art. 4 | Na to samo dziecko, za dany miesiąc, przysługuje tylko jedno ze świadczeń „aktywny rodzic”.
@@ -65,8 +67,9 @@
Art. 12 pkt 2 lit. b | zostało przyznane świadczenie „aktywnie w domu”;
Art. 12 pkt 3 | członkowi rodziny przysługuje za granicą na dziecko świadczenie o podobnym charakterze do świadczenia „aktywni rodzice w pracy”, chyba że przepisy o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego lub dwustronne umowy międzynarodowe o zabezpieczeniu społecznym stanowią inaczej.
Art. 13 | W przypadku gdy matka albo ojciec marnotrawią wypłacane im świadczenie „aktywni rodzice w pracy” albo wydatkują je niezgodnie z celem, należne świadczenie „aktywni rodzice w pracy” w całości lub w części jest im przekazywane odpowiednio przez kierownika ośrodka pomocy społecznej albo dyrektora centrum usług społecznych w formie rzeczowej lub w formie opłacania usług.
-Art. 14 | Ilekroć w niniejszym rozdziale jest mowa o rodzicach, oznacza to także opiekunów prawnych oraz inne osoby, którym sąd powierzył sprawowanie opieki nad dzieckiem.
+Art. 14 | Ilekroć w niniejszym rozdziale jest mowa o rodzicach, oznacza to także opiekunów prawnych, opiekunów tymczasowych dziecka, opiekunów dziecka wskazanych przez władze kraju pochodzenia oraz inne osoby, którym sąd powierzył sprawowanie opieki nad dzieckiem.
Art. 15 ust. 1 | Świadczenie „aktywnie w żłobku” przysługuje rodzicom na dziecko, które uczęszcza do żłobka, klubu dziecięcego albo jest objęte opieką sprawowaną przez dziennego opiekuna, nie dłużej jednak niż do ukończenia roku szkolnego, w którym dziecko ukończy 3. rok życia, lub w przypadku gdy niemożliwe lub utrudnione jest objęcie dziecka wychowaniem przedszkolnym - 4. rok życia.
+Art. 15 ust. 1a | Świadczenie „aktywnie w żłobku” przysługuje osobom przebywającym na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej na podstawie art. 106 ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r. o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej lub przepisów wydanych na podstawie art. 107 ust. 1 tej ustawy, o ile posiadają numer PESEL ze statusem UKR, o którym mowa w art. 8 pkt 24a lit. d ustawy z dnia 24 września 2010 r. o ewidencji ludności, jeżeli zamieszkują z dzieckiem, na które ubiegają się o świadczenie „aktywnie w żłobku” lub otrzymują świadczenie „aktywnie w żłobku”, na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.
Art. 15 ust. 2 | Świadczenie „aktywnie w żłobku” przysługuje na dofinansowanie kosztów objęcia dziecka opieką w żłobku, klubie dziecięcym albo sprawowaną przez dziennego opiekuna.
Art. 15 ust. 3 | Świadczenie „aktywnie w żłobku” przysługuje w wysokości 1500 zł miesięcznie na dziecko w żłobku, klubie dziecięcym lub u dziennego opiekuna, a w przypadku dziecka legitymującego się orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji - w wysokości 1900 zł miesięcznie. Wysokość świadczenia „aktywnie w żłobku” nie może być jednak wyższa niż wysokość opłaty rodzica za pobyt dziecka w żłobku, klubie dziecięcym lub u dziennego opiekuna.
Art. 15 ust. 4 | Świadczenie „aktywnie w żłobku” przysługuje, jeżeli wysokość miesięcznej opłaty rodzica za pobyt dziecka w żłobku, klubie dziecięcym lub u dziennego opiekuna nie jest wyższa niż koszt pobytu dziecka w żłobku lub klubie dziecięcym lub u dziennego opiekuna rozumiany jako 120 % uśrednionych miesięcznych wydatków ponoszonych przez jednostki samorządu terytorialnego na zapewnienie jednemu dziecku opieki odpowiednio w żłobku, klubie dziecięcym lub u dziennego opiekuna obliczanych na podstawie informacji, o których mowa w art. 64 ust. 4 pkt 6 ustawy z dnia 4 lutego 2011 r. o opiece nad dziećmi w wieku do lat 3.
@@ -297,6 +300,7 @@
Art. 44 ust. 2 | Zakład Ubezpieczeń Społecznych, ustalając lub weryfikując prawo do świadczenia „aktywnie w żłobku”, jest obowiązany do samodzielnego uzyskania lub weryfikacji, drogą elektroniczną z rejestrów publicznych, w tym z rejestru PESEL, o którym mowa w przepisach o ewidencji ludności, z Centralnego Wykazu Ubezpieczonych, o którym mowa w przepisach o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych, z rejestru żłobków i klubów dziecięcych oraz wykazu dziennych opiekunów i podmiotów zatrudniających dziennych opiekunów, o których mowa w przepisach o opiece nad dziećmi w wieku do lat 3, oraz z własnych rejestrów odpowiednio informacji:
Art. 44 ust. 2 pkt 1 | określonych w art. 29 ust. 1 pkt 1 i 2, jeżeli są dostępne w tych rejestrach;
Art. 44 ust. 2 pkt 2 | określonych w art. 29 ust. 1 pkt 3;
+Art. 44 ust. 2 pkt 2a | o dacie nadania i utraty statusu UKR, o którym mowa w art. 8 pkt 24a lit. d ustawy z dnia 24 września 2010 r. o ewidencji ludności;
Art. 44 ust. 2 pkt 3 | o prawie do świadczeń opieki zdrowotnej;
Art. 44 ust. 2 pkt 4 | o legitymowaniu się przez dziecko orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji, wydanym na podstawie przepisów ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych, oraz okresie, na jaki orzeczenie zostało wydane;
Art. 44 ust. 2 pkt 5 | o pozbawieniu rodziców władzy rodzicielskiej nad dzieckiem, sądzie wydającym postanowienie, dacie wydania postanowienia oraz sygnaturze sprawy;
@@ -321,6 +325,7 @@
Art. 47 ust. 2 | Prawo do świadczenia „aktywnie w żłobku” ustala się, począwszy od miesiąca, w którym wpłynął wniosek, nie wcześniej jednak niż od dnia rozpoczęcia uczęszczania przez dziecko do żłobka lub klubu dziecięcego lub objęcia dziecka opieką sprawowaną przez dziennego opiekuna.
Art. 47 ust. 3 | W przypadku złożenia wniosku o ustalenie prawa do świadczenia „aktywnie w żłobku” w terminie 2 miesięcy od dnia odpowiednio rozpoczęcia uczęszczania przez dziecko do żłobka lub klubu dziecięcego lub objęcia dziecka opieką sprawowaną przez dziennego opiekuna świadczenie „aktywnie w żłobku” przysługuje od miesiąca rozpoczęcia uczęszczania przez dziecko do żłobka lub klubu dziecięcego lub objęcia dziecka opieką sprawowaną przez dziennego opiekuna.
Art. 47 ust. 4 | W przypadku zmiany wysokości opłaty za pobyt dziecka w żłobku, klubie dziecięcym lub u dziennego opiekuna w miesiącu, za który zostało już wypłacone świadczenie „aktywnie w żłobku”, różnica między wysokością przyznanego i wysokością przysługującego świadczenia jest rozliczana w świadczeniu przysługującym w kolejnych miesiącach. Rozliczenie nie wymaga wydania decyzji.
+Art. 47 ust. 5 | Osobom, o których mowa w art. 15 ust. 1a, prawo do świadczenia „aktywnie w żłobku” ustala się, począwszy od miesiąca, w którym wpłynął wniosek, niewcześniej niż od miesiąca, w którym osobie tej oraz dziecku, na które ubiega się ona o świadczenie „aktywnie w żłobku”, został nadany numer PESEL ze statusem UKR, o którym mowa w art. 8 pkt 24a lit. d ustawy z dnia 24 września 2010 r. o ewidencji ludności.
Art. 48 ust. 1 | Ustalenie prawa do świadczenia „aktywni rodzice w pracy” albo świadczenia „aktywnie w domu” następuje w terminie 2 miesięcy od dnia złożenia wniosku wraz z dokumentami.
Art. 48 ust. 2 | Wypłata przysługującego świadczenia „aktywni rodzice w pracy” albo świadczenia „aktywnie w domu” następuje nie wcześniej niż w miesiącu, od którego przysługuje prawo odpowiednio do świadczenia „aktywni rodzice w pracy” albo świadczenia „aktywnie w domu”.
Art. 48 ust. 3 | Zakład Ubezpieczeń Społecznych wypłaca świadczenie „aktywni rodzice w pracy” i świadczenie „aktywnie w domu” w formie bezgotówkowej na wskazany we wniosku numer rachunku płatniczego w kraju lub numer wydanego w kraju instrumentu płatniczego w rozumieniu ustawy z dnia 19 sierpnia 2011 r. o usługach płatniczych, chyba że przepisy o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego lub dwustronne umowy międzynarodowe o zabezpieczeniu społecznym stanowią inaczej.
@@ -342,6 +347,12 @@
Art. 50 ust. 4 | Wypłata odpowiednio świadczenia „aktywni rodzice w pracy” lub świadczenia „aktywnie w domu” podlega wstrzymaniu, jeżeli osoba otrzymująca odpowiednio świadczenie „aktywni rodzice w pracy” lub świadczenie „aktywnie w domu” odmówiła udzielenia lub nie udzieliła w wyznaczonym terminie wyjaśnień co do okoliczności mających wpływ na prawo do odpowiednio świadczenia „aktywni rodzice w pracy” lub świadczenia „aktywnie w domu”, w tym uniemożliwiła przeprowadzenie wywiadu, o którym mowa w art. 42 ust. 1, lub nie udzieliła podczas tego wywiadu wyjaśnień co do okoliczności objętych wywiadem.
Art. 50 ust. 5 | W przypadku przeprowadzenia wywiadu, o którym mowa w art. 42 ust. 1, lub udzielenia wyjaśnień, o których mowa w ust. 4, odpowiednio świadczenie „aktywni rodzice w pracy” lub świadczenie „aktywnie w domu” wypłaca się od miesiąca, w którym przeprowadzono wywiad lub wpłynęły wyjaśnienia, do końca okresu, w jakim przysługuje dane świadczenie, jeżeli są spełnione warunki określone w ustawie.
Art. 50 ust. 6 | Jeżeli wznowienie wypłaty wstrzymanego świadczenia „aktywni rodzice w pracy” lub świadczenia „aktywnie w domu” nie nastąpi do końca okresu, na jaki przyznano prawo do danego świadczenia, prawo do odpowiednio świadczenia „aktywni rodzice w pracy” lub świadczenia „aktywnie w domu” wygasa.
+Art. 50 ust. 7 | Zakład Ubezpieczeń Społecznych może wzywać osoby, o których mowa w art. 15 ust. 1a, ubiegające się o świadczenie „aktywnie w żłobku” lub otrzymujące świadczenie „aktywnie w żłobku” do osobistego stawiennictwa we wskazanej w wezwaniu jednostce organizacyjnej w terminie 3 dni roboczych w celu złożenia wyjaśnień niezbędnych do prawidłowego ustalenia i realizacji świadczeń.
+Art. 50 ust. 8 | Zakład Ubezpieczeń Społecznych pozostawia bez rozpatrzenia wniosek o ustalenie prawa do świadczenia „aktywnie w żłobku”, jeżeli osoby, o których mowa w art. 15 ust. 1a, które zostały wezwane do osobistego stawiennictwa, nie stawiły się we wskazanej jednostce organizacyjnej w wyznaczonym terminie.
+Art. 50 ust. 9 | Wypłata świadczenia „aktywnie w żłobku” podlega wstrzymaniu, jeżeli otrzymujące to świadczenie osoby, o których mowa w art. 15 ust. 1a, które zostały wezwane do osobistego stawiennictwa, nie stawiły się we wskazanej jednostce organizacyjnej w wyznaczonym terminie.
+Art. 50 ust. 10 | W przypadku gdy osoby, o których mowa w art. 15 ust. 1a, które zostały wezwane do osobistego stawiennictwa, stawiły się we wskazanej jednostce organizacyjnej po upływie wyznaczonego terminu, świadczenie „aktywnie w żłobku” wypłaca się od miesiąca następującego po miesiącu, w którym osoby te stawiły się we wskazanej jednostce organizacyjnej, o ile spełniają warunki uprawniające do świadczenia „aktywnie w żłobku”.
+Art. 50 ust. 11 | Wypłata świadczenia „aktywnie w żłobku” podlega wstrzymaniu, jeżeli otrzymujące to świadczenie osoby, o których mowa w art. 15 ust. 1a, lub dziecko, na które przysługuje to świadczenie, wyjadą z terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.
+Art. 50 ust. 12 | W przypadku gdy osoby, o których mowa w ust. 11, wjadą na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, świadczenie „aktywnie w żłobku” wypłaca się od miesiąca, w którym wstrzymano jego wypłatę, o ile są spełnione warunki uprawniające do tego świadczenia.
Art. 51 ust. | Kwoty nienależnych świadczeń „aktywny rodzic”, o których mowa w art. 2 ust. 1, wypłacone za okres, za który przysługuje prawo do wypłaty innych świadczeń „aktywny rodzic”, o których mowa w art. 2 ust. 1, podlegają rozliczeniu przez zaliczenie wypłaconych kwot na poczet należnego świadczenia.
Art. 51 ust. 2 | Rozliczenie, o którym mowa w ust. 1, nie wymaga wydania decyzji o nienależnie pobranym świadczeniu.
Art. 52 ust. 1 | Osoba, która pobrała nienależnie świadczenie „aktywny rodzic”, przez co rozumie się również wypłacenie świadczenia „aktywnie w żłobku”, jest obowiązana do jego zwrotu.