Where each line comes from

Art. 1 | Fundusz Polskiej Nauki, zwany dalej „Funduszem”, finansuje działalność naukową, o której mowa w art. 4 ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. - Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce, z wyłączeniem twórczości artystycznej, szczególnie ważną dla realizacji strategii rozwoju kraju służącą rozwojowi innowacyjnych produktów, zwaną dalej „działalnością naukową”.

Art. 2 | Środki Funduszu pochodzą z:

Art. 2 pkt 1 | dotacji celowych z budżetu państwa;

Art. 2 pkt 2 | odsetek od wolnych środków Funduszu przekazanych w depozyt, o którym mowa w art. 48 ust. 4a ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (Dz. U. z 2025 r. poz. 1483, 1844 i 1846 oraz z 2026 r. poz. 426 i 635);

Art. 2 pkt 3 | środków pochodzących ze źródeł zagranicznych niepodlegających zwrotowi;

Art. 2 pkt 4 | środków z kredytów lub pożyczek zaciągniętych na rzecz Funduszu przez Bank Gospodarstwa Krajowego;

Art. 2 pkt 5 | wpływów z obligacji emitowanych na rzecz Funduszu przez Bank Gospodarstwa Krajowego;

Art. 2 pkt 6 | pożyczek z budżetu państwa;

Art. 2 pkt 7 | darowizn i zapisów;

Art. 2 pkt 8 | wpływów z innych środków publicznych;

Art. 2 pkt 9 | wpływów z komercjalizacji wyników pracy zespołów badawczych, o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, lub know-how związanego z tymi wynikami;

Art. 2 pkt 10 | wpływów z innych tytułów.

Art. 3 ust. 1 | Bank Gospodarstwa Krajowego może zaciągać kredyty, pożyczki lub emitować obligacje w kraju i za granicą na rzecz Funduszu i z przeznaczeniem na:

Art. 3 ust. 1 pkt 1 | finansowanie działań, o których mowa w art. 5 ust. 1;

Art. 3 ust. 1 pkt 2 | spłatę zobowiązań z tytułu zaciągniętych kredytów i pożyczek oraz wyemitowanych obligacji.

Art. 3 ust. 2 | Za zobowiązania Banku Gospodarstwa Krajowego, o których mowa w ust. 1, z tytułu zaciągniętych kredytów i pożyczek oraz wyemitowanych obligacji mogą być udzielane przez Skarb Państwa gwarancje i poręczenia, zgodnie z przepisami ustawy z dnia 8 maja 1997 r. o poręczeniach i gwarancjach udzielanych przez Skarb Państwa oraz niektóre osoby prawne, z tym że wymogu, o którym mowa w art. 7 ust. 2 pkt 2 tej ustawy, w zakresie, w jakim wymaga się, aby środki przeznaczone na spłatę kredytu pochodziły ze źródeł innych niż budżet państwa, nie stosuje się.

Art. 3 ust. 3 | Gwarancje i poręczenia, o których mowa w ust. 2, są zwolnione z opłat prowizyjnych.

Art. 3 ust. 4 | Minister właściwy do spraw finansów publicznych wykonuje czynności zmierzające do odzyskania kwot zapłaconych z tytułu wykonania umowy poręczenia lub gwarancji na zasadach określonych przepisami ustawy z dnia 8 maja 1997 r. o poręczeniach i gwarancjach udzielanych przez Skarb Państwa oraz niektóre osoby prawne, z wyłączeniem art. 43 tej ustawy.

Art. 3 ust. 5 | Jeżeli odzyskanie wierzytelności Skarbu Państwa, powstałych z tytułu udzielonego poręczenia lub gwarancji, nie jest możliwe, Rada Ministrów, na wniosek ministra właściwego do spraw finansów publicznych, może umorzyć wierzytelność w całości lub części.

Art. 4 | Wolne środki Funduszu w walutach obcych mogą być lokowane w bankach.

Art. 5 ust. 1 | Środki Funduszu przeznacza się na:

Art. 5 ust. 1 pkt 1 | finansowanie zespołów badawczych prowadzących, w formie wirtualnego instytutu badawczego, działalność naukową w określonym obszarze wskazanym zgodnie z art. 6 ust. 1;

Art. 5 ust. 1 pkt 2 | komercjalizację wyników pracy zespołów badawczych, o których mowa w pkt 1, lub know-how związanego z tymi wynikami.

Art. 5 ust. 2 | Wirtualny instytut badawczy stanowi formę organizacji pracy wyselekcjonowanych, konkurencyjnych na poziomie międzynarodowym zespołów badawczych, prowadzących działalność naukową o wysokim potencjale zastosowań społeczno-gospodarczych, pod kierunkiem lidera o uznanym dorobku naukowym, której celem jest komercjalizacja jej wyników.

Art. 5 ust. 3 | Wirtualnym instytutem badawczym zarządza podmiot wybrany przez ministra właściwego do spraw szkolnictwa wyższego i nauki, zwanego dalej „ministrem”, w trybie określonym w art. 7, zwany dalej „podmiotem zarządzającym”.

Art. 5 ust. 4 | Podmiot zarządzający wybiera zespoły badawcze wchodzące w skład wirtualnego instytutu badawczego w trybie otwartego konkursu ofert.

Art. 5 ust. 5 | Przy wyłanianiu zespołów badawczych podmiot zarządzający bierze pod uwagę:

Art. 5 ust. 5 pkt 1 | dotychczasowe osiągnięcia członków zespołu badawczego w zakresie działalności naukowej oraz komercjalizację wyników tej działalności;

Art. 5 ust. 5 pkt 2 | potencjał zespołu badawczego do prowadzenia działalności naukowej na najwyższym światowym poziomie;

Art. 5 ust. 5 pkt 3 | znaczenie przewidywanych efektów działalności naukowej dla rozwoju gospodarczego i polityki rozwojowej państwa, w tym wkład w innowacyjność gospodarki;

Art. 5 ust. 5 pkt 4 | potencjał komercjalizacyjny planowanych efektów działalności naukowej.

Art. 6 ust. 1 | Minister, po zasięgnięciu opinii ministra właściwego do spraw gospodarki, wskazuje obszar działalności naukowej, która będzie finansowana ze środków Funduszu.

Art. 6 ust. 2 | Wysokość środków finansowych ze środków Funduszu przeznaczonych na finansowanie działalności naukowej w obszarze wskazanym zgodnie z ust. 1 i okres tego finansowania ustala minister.

Art. 6 ust. 3 | Minister podaje do publicznej wiadomości, w drodze komunikatu ogłoszonego w Biuletynie Informacji Publicznej na swojej stronie podmiotowej, informację o obszarze działalności naukowej wskazanym zgodnie z ust. 1, wysokości środków finansowych przeznaczonych na jej finansowanie oraz okresie tego finansowania.

Art. 7 ust. 1 | Minister, biorąc pod uwagę obszar działalności naukowej wskazany zgodnie z art. 6 ust. 1 oraz potencjał organizacyjny i techniczny niezbędny do realizacji zadań w zakresie zarządzania wirtualnym instytutem badawczym, wskazuje podmiot zarządzający, którym może być:

Art. 7 ust. 1 pkt 1 | Sieć Badawcza Łukasiewicz - PORT Polski Ośrodek Rozwoju Technologii albo

Art. 7 ust. 1 pkt 2 | podmiot, o którym mowa w art. 7 ust. 1 pkt 8 ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. - Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce, wybrany w trybie otwartego konkursu ofert.

Art. 7 ust. 2 | W ogłoszeniu o otwartym konkursie ofert określa się:

Art. 7 ust. 2 pkt 1 | przedmiot otwartego konkursu ofert;

Art. 7 ust. 2 pkt 2 | okres finansowania i wysokość środków przeznaczonych na funkcjonowanie wirtualnego instytutu badawczego;

Art. 7 ust. 2 pkt 3 | szczegółowe kryteria oceny ofert;

Art. 7 ust. 2 pkt 4 | miejsce i termin składania ofert;

Art. 7 ust. 2 pkt 5 | termin rozstrzygnięcia otwartego konkursu ofert;

Art. 7 ust. 2 pkt 6 | termin i sposób ogłoszenia wyników otwartego konkursu ofert;

Art. 7 ust. 2 pkt 7 | wykaz dokumentów, które należy dołączyć do oferty;

Art. 7 ust. 2 pkt 8 | informację o możliwości odwołania otwartego konkursu ofert przed upływem terminu na złożenie ofert oraz możliwości przedłużenia terminu złożenia ofert i terminu rozstrzygnięcia otwartego konkursu ofert;

Art. 7 ust. 2 pkt 9 | sposób złożenia oferty i dokumentów, o których mowa w pkt 7.

Art. 7 ust. 3 | Ogłoszenie o otwartym konkursie ofert zamieszcza się w Biuletynie Informacji Publicznej na stronie podmiotowej ministra.

Art. 7 ust. 4 | Oferta złożona w otwartym konkursie ofert zawiera:

Art. 7 ust. 4 pkt 1 | informację o posiadanych przez podmiot składający ofertę zasobach rzeczowych oraz zasobie kadrowym i kompetencjach osób zapewniających wykonywanie zadań podmiotu zarządzającego;

Art. 7 ust. 4 pkt 2 | informację o dotychczasowej działalności podmiotu składającego ofertę;

Art. 7 ust. 4 pkt 3 | szczegółowy sposób realizacji zadań podmiotu zarządzającego;

Art. 7 ust. 4 pkt 4 | harmonogram realizacji zadań podmiotu zarządzającego;

Art. 7 ust. 4 pkt 5 | przewidywaną wysokość kosztów realizacji zadań podmiotu zarządzającego.

Art. 7 ust. 5 | Przy rozpatrywaniu ofert uwzględnia się:

Art. 7 ust. 5 pkt 1 | potencjał organizacyjny i techniczny podmiotu składającego ofertę;

Art. 7 ust. 5 pkt 2 | doświadczenie podmiotu składającego ofertę w zakresie zarządzania projektami obejmującymi prowadzenie działalności naukowej;

Art. 7 ust. 5 pkt 3 | przewidywaną wysokość kosztów realizacji zadań podmiotu zarządzającego.

Art. 7 ust. 6 | Do wyboru podmiotu zarządzającego nie stosuje się przepisów ustawy z dnia 11 września 2019 r. - Prawo zamówień publicznych.

Art. 7 ust. 7 | Minister podaje do publicznej wiadomości, w drodze komunikatu ogłoszonego w Biuletynie Informacji Publicznej na swojej stronie podmiotowej, informację o podmiocie zarządzającym wyłonionym w trybie wskazanym w ust. 1.

Art. 8 ust. 1 | Do zadań podmiotu zarządzającego należy:

Art. 8 ust. 1 pkt 1 | organizacja i przeprowadzanie otwartych konkursów ofert na wyłonienie zespołów badawczych;

Art. 8 ust. 1 pkt 2 | opracowanie standardów rekrutacji do zespołów badawczych oraz przeprowadzanie ewaluacji ich stosowania;

Art. 8 ust. 1 pkt 3 | wybór oraz organizacja pracy ekspertów, w tym ekspertów zagranicznych, którzy będą dokonywali oceny zgłoszonych do konkursu zespołów badawczych i ich liderów;

Art. 8 ust. 1 pkt 4 | przygotowanie i zawieranie umów o finansowanie ze środków Funduszu zespołów badawczych wyłonionych w otwartych konkursach ofert;

Art. 8 ust. 1 pkt 5 | opracowanie zasad i procedur w zakresie zarządzania własnością intelektualną oraz komercjalizacją wyników pracy zespołów badawczych lub know-how związanego z tymi wynikami;

Art. 8 ust. 1 pkt 6 | przeprowadzanie ewaluacji działalności naukowej zespołów badawczych oraz oceny końcowej zespołów badawczych;

Art. 8 ust. 1 pkt 7 | przekazywanie środków z Funduszu;

Art. 8 ust. 1 pkt 8 | komercjalizacja wyników pracy zespołów badawczych lub know-how związanego z tymi wynikami;

Art. 8 ust. 1 pkt 9 | nadzór nad realizacją zadań przez zespoły badawcze oraz prawidłowością wydatkowania środków z Funduszu.

Art. 8 ust. 2 | W ramach nadzoru, o którym mowa w ust. 1 pkt 9, podmiot zarządzający może:

Art. 8 ust. 2 pkt 1 | żądać informacji i wyjaśnień od zespołów badawczych i ich liderów oraz podmiotów, o których mowa w art. 11;

Art. 8 ust. 2 pkt 2 | dokonywać kontroli realizacji zadań przez zespoły badawcze;

Art. 8 ust. 2 pkt 3 | wstrzymać wypłatę środków finansowych w przypadku wydatkowania przekazanych środków niezgodnie z umową, zakresem planowanej działalności naukowej lub nieosiągnięcia wyników zaplanowanych na danym etapie działalności naukowej, do czasu wyjaśnienia nieprawidłowości;

Art. 8 ust. 2 pkt 4 | przerwać wypłatę środków finansowych w przypadku nienależytego wykonywania umowy, wydatkowania przekazanych środków niezgodnie z zakresem planowanej działalności naukowej lub nieosiągnięcia wyników zaplanowanych na danym etapie działalności naukowej;

Art. 8 ust. 2 pkt 5 | dokonywać innych działań nadzorczych określonych w umowie, o której mowa w art. 11.

Art. 9 ust. 1 | Minister zawiera z podmiotem zarządzającym umowę o zarządzanie wirtualnym instytutem badawczym.

Art. 9 ust. 2 | Umowa o zarządzanie wirtualnym instytutem badawczym określa w szczególności:

Art. 9 ust. 2 pkt 1 | obszar działalności naukowej, w którym będzie prowadzona przez zespoły badawcze w formie wirtualnego instytutu badawczego działalność naukowa finansowana ze środków Funduszu;

Art. 9 ust. 2 pkt 2 | liczbę zespołów badawczych, które mają zostać wyłonione w trybie otwartego konkursu ofert;

Art. 9 ust. 2 pkt 3 | sposób i tryb przeprowadzania otwartych konkursów ofert na wyłonienie zespołów badawczych;

Art. 9 ust. 2 pkt 4 | sposób i tryb sprawowania nadzoru nad realizacją zadań przez podmiot zarządzający;

Art. 9 ust. 2 pkt 5 | wysokość i sposób przekazywania oraz rozliczania środków finansowych przeznaczonych na finansowanie zespołów badawczych;

Art. 9 ust. 2 pkt 6 | wysokość środków finansowych przeznaczonych na finansowanie realizacji zadań przez podmiot zarządzający;

Art. 9 ust. 2 pkt 7 | warunki przekazywania środków z komercjalizacji wyników pracy zespołów badawczych lub know-how związanego z tymi wynikami na rzecz Funduszu;

Art. 9 ust. 2 pkt 8 | sposób i zakres prowadzenia ewaluacji działalności naukowej oraz oceny końcowej zespołów badawczych;

Art. 9 ust. 2 pkt 9 | warunki rozwiązania umowy.

Art. 10 ust. 1 | Minister sprawuje nadzór nad realizacją zadań przez podmiot zarządzający pod względem legalności, gospodarności i rzetelności.

Art. 10 ust. 2 | W ramach nadzoru minister:

Art. 10 ust. 2 pkt 1 | może żądać wglądu do dokumentów związanych z zarządzaniem wirtualnym instytutem badawczym;

Art. 10 ust. 2 pkt 2 | dokonuje oceny działalności podmiotu zarządzającego;

Art. 10 ust. 2 pkt 3 | przeprowadza kontrolę podmiotu zarządzającego w trybie przepisów ustawy z dnia 15 lipca 2011 r. o kontroli w administracji rządowej.

Art. 11 | Podmiot zarządzający zawiera z podmiotem, o którym mowa w art. 7 ust. 1 pkt 1, 3-6 i 8 ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. - Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce, w którym działalność naukową prowadzi lider zespołu badawczego, umowę o finansowanie zespołu badawczego ze środków Funduszu, określającą w szczególności:

Art. 11 pkt 1 | lidera zespołu badawczego wraz z określeniem liczby członków tego zespołu oraz planem niezbędnych działań rekrutacyjnych;

Art. 11 pkt 2 | zakres planowanej działalności naukowej, warunki jej realizacji, w tym harmonogram i kosztorys;

Art. 11 pkt 3 | warunki i tryb przekazywania środków finansowych;

Art. 11 pkt 4 | spodziewane efekty działalności naukowej, w tym zobowiązanie do współpracy przy komercjalizacji wyników pracy zespołów badawczych lub know-how związanego z tymi wynikami;

Art. 11 pkt 5 | zasady zarządzania pracą zespołu badawczego i warunki jej organizacji;

Art. 11 pkt 6 | inne niż określone w art. 8 ust. 2 pkt 1-4 działania wykonywane w ramach nadzoru nad realizacją zadań przez zespoły badawcze oraz prawidłowością wydatkowania środków z Funduszu;

Art. 11 pkt 7 | sposób i tryb sprawowania nadzoru nad realizacją zadań przez zespoły badawcze oraz prawidłowością wydatkowania środków z Funduszu;

Art. 11 pkt 8 | zakres praw wynikających z przyznania praw autorskich, praw pokrewnych oraz praw własności przemysłowej;

Art. 11 pkt 9 | sposób i koszty sprawowania ochrony praw własności intelektualnej;

Art. 11 pkt 10 | sposoby i warunki rozporządzania prawami własności intelektualnej oraz ich wykorzystania dla celów komercyjnych i do dalszych badań naukowych lub prac rozwojowych;

Art. 11 pkt 11 | wielkości udziałów i korzyści wynikających z komercjalizacji wyników pracy zespołów badawczych lub know-how związanego z tymi wynikami;

Art. 11 pkt 12 | warunki i sposób rozliczenia przekazanych środków finansowych;

Art. 11 pkt 13 | sposób i zakres ewaluacji działalności naukowej;

Art. 11 pkt 14 | tryb kontroli wykonania obowiązków określonych w umowie;

Art. 11 pkt 15 | warunki rozwiązania umowy.

Art. 12 | Minister zawiera z Bankiem Gospodarstwa Krajowego porozumienie określające szczegółowe warunki współpracy w zakresie gospodarowania środkami Funduszu, w tym:

Art. 12 pkt 1 | sposób gromadzenia w ramach Funduszu wpływów, o których mowa w art. 2 pkt 9;

Art. 12 pkt 2 | podmiot zarządzający oraz sposób i harmonogram przekazywania temu podmiotowi środków finansowych.

Art. 13 ust. 1 | Ze środków Funduszu dokonuje się:

Art. 13 ust. 1 pkt 1 | pokrycia kosztów emisji i wykupu obligacji, o których mowa w art. 3 ust. 1;

Art. 13 ust. 1 pkt 2 | spłaty:

Art. 13 ust. 1 pkt 2 lit. a | kredytów i pożyczek wraz z odsetkami i innymi kosztami obsługi kredytów i pożyczek, o których mowa w art. 3 ust. 1,

Art. 13 ust. 1 pkt 2 lit. b | udzielonego przez Bank Gospodarstwa Krajowego finansowania, o którym mowa w ust. 3, wraz z kosztami tego finansowania.

Art. 13 ust. 2 | Ze środków Funduszu dokonuje się również wypłaty:

Art. 13 ust. 2 pkt 1 | wynagrodzenia przysługującego Bankowi Gospodarstwa Krajowego z tytułu kosztów obsługi Funduszu;

Art. 13 ust. 2 pkt 2 | wypłaty środków przeznaczonych na pokrycie kosztów realizacji zadań przez podmiot zarządzający.

Art. 13 ust. 3 | W przypadku niedoboru na rachunku Funduszu środków niezbędnych do terminowej obsługi działań, o których mowa w ust. 1 i 2, Bank Gospodarstwa Krajowego, w uzgodnieniu z ministrem i ministrem właściwym do spraw finansów publicznych, może finansować ich realizację ze środków własnych.

Art. 13 ust. 4 | Wysokość środków finansowych przeznaczonych na pokrycie kosztów realizacji zadań przez podmiot zarządzający nie może przekroczyć 5 % środków finansowych przeznaczonych na finansowanie działań, o których mowa w art. 5 ust. 1.

Art. 14 | Bank Gospodarstwa Krajowego, na wniosek ministra, dokonuje wypłat ze środków Funduszu na rzecz podmiotu zarządzającego w wysokości i terminach wynikających z porozumienia, o którym mowa w art. 12.

Art. 15 ust. 1 | Nadzór nad gospodarowaniem środkami Funduszu sprawuje Rada Nadzorcza Banku Gospodarstwa Krajowego.

Art. 15 ust. 2 | Bank Gospodarstwa Krajowego:

Art. 15 ust. 2 pkt 1 | przekazuje ministrowi oraz ministrowi właściwemu do spraw finansów publicznych projekt planu finansowego Funduszu na dany rok do dnia 15 czerwca roku poprzedniego;

Art. 15 ust. 2 pkt 2 | wyodrębnia w swoim planie finansowym plan finansowy Funduszu opracowany w porozumieniu z organami, o których mowa w pkt 1, do dnia 31 lipca roku poprzedzającego rok, na który plan jest opracowywany;

Art. 15 ust. 2 pkt 3 | sporządza dla Funduszu odrębny bilans oraz rachunek zysków i strat wchodzących w skład sprawozdania finansowego Banku Gospodarstwa Krajowego;

Art. 15 ust. 2 pkt 3a | przekazuje ministrowi oraz ministrowi właściwemu do spraw finansów publicznych, w terminach określonych w przepisach dotyczących sprawozdawczości budżetowej państwowych funduszy celowych, sprawozdanie miesięczne z realizacji planu finansowego Funduszu, narastająco za kolejne miesiące roku budżetowego, w szczegółowości nie mniejszej niż wynikająca z tego planu;

Art. 15 ust. 2 pkt 4 | składa ministrowi informację o realizacji planu finansowego Funduszu w terminie do dnia:

Art. 15 ust. 2 pkt 4 lit. a | 31 lipca - za pierwsze półrocze,

Art. 15 ust. 2 pkt 4 lit. b | 31 stycznia - za drugie półrocze.

Art. 15 ust. 2 pkt 5 | (uchylony)

Art. 16 ust. 1 | Plan finansowy Funduszu określa w szczególności:

Art. 16 ust. 1 pkt 1 | przewidywaną wysokość środków przeznaczonych na:

Art. 16 ust. 1 pkt 1 lit. a | finansowanie działań, o których mowa w art. 5 ust. 1,

Art. 16 ust. 1 pkt 1 lit. b | wynagrodzenie przysługujące Bankowi Gospodarstwa Krajowego z tytułu kosztów obsługi Funduszu,

Art. 16 ust. 1 pkt 1 lit. c | obsługę kredytów, pożyczek i emisję obligacji;

Art. 16 ust. 1 pkt 2 | przychody Funduszu.

Art. 16 ust. 2 | Plan finansowy Funduszu stanowi podstawę dokonywania wypłat ze środków Funduszu, a także podstawę do zaciągnięcia kredytów i pożyczek oraz przeprowadzenia emisji obligacji, o których mowa w art. 2 pkt 5.

Art. 17-19 | (pominięte)

Art. 20 ust. 1 | W Banku Gospodarstwa Krajowego tworzy się Fundusz.

Art. 20 ust. 2 | W terminie 30 dni od dnia wejścia w życie ustawy obniża się fundusz statutowy Banku Gospodarstwa Krajowego o kwotę 500 000 000 zł, przez wpłatę tej kwoty na zasilenie Funduszu.

Art. 20 ust. 3 | Do obniżenia funduszu statutowego, o którym mowa w ust. 2, nie stosuje się art. 5c ustawy zmienianej w art. 17.

Art. 20 ust. 4 | Do obniżenia funduszu statutowego, o którym mowa w ust. 2, nie stosuje się wymogu uzyskania zezwolenia, o którym mowa w art. 77 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 575/2013 z dnia 26 czerwca 2013 r. w sprawie wymogów ostrożnościowych dla instytucji kredytowych oraz zmieniającego rozporządzenie (UE) nr 648/2012.

Art. 21 | Bank Gospodarstwa Krajowego w terminie 2 miesięcy od dnia zawarcia porozumienia, o którym mowa w art. 12, wyodrębni w swoim planie finansowym opracowany w porozumieniu z organami, o których mowa w art. 15 ust. 2 pkt 1, plan finansowy Funduszu na 2019 r.

Art. 22 | Ustawa wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia.