Ustawa z dnia 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami

Pending changes

Previews are not an official text. sejmdiff computes them by applying the amending instructions to the latest consolidated text. Instructions it could not apply are listed as not applied. Check the published act before relying on any change.

Published amendments not yet in a consolidated text

Ustawa z dnia 25 lipca 2025 r. o zmianie niektórych ustaw w celu uproszczenia procedur administracyjnych oraz wsparcia przedsiębiorczości

DU/2025/1168 In force from Feb. 26, 2026 All instructions applied

Applied to version 37, Dz.U. 2024 poz. 1292.

Instructions

Applied w art. 45 w ust. 1 część wspólna otrzymuje brzmienie: „– wojewódzki konserwator zabytków wydaje decyzję nakazującą właścicielowi albo jednostce organizacyjnej posiadającej zabytek w trwałym zarządzie albo posiadaczowi zabytku na terenach zamkniętych, o których mowa w art. 2 pkt 9 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. – Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. …”
Applied w art. 45 po ust. 1 dodaje się ust. 1a w brzmieniu: „1a. Jeżeli prace konserwatorskie lub restauratorskie, roboty budowlane, badania konserwatorskie, badania architektoniczne lub działania, o których mowa w art. 36 ust. 1 pkt 7, 8 i 10–12, wykonane przy zabytku wpisanym do rejestru bez wymaganego pozwolenia wojewódzkiego konserwatora zabytków lub w sp…”
Applied w art. 45 uchyla się ust. 3;
Applied art. 47 otrzymuje brzmienie: „Art. 47. 1. Wojewódzki konserwator zabytków może w drodze decyzji zmienić lub cofnąć wydane pozwolenie, o którym mowa w art. 36 ust. 1, jeżeli w trakcie wykonywania działań określonych w pozwoleniu wystąpiły nowe fakty lub okoliczności, mogące doprowadzić do uszkodzenia lub zniszczenia zabytku. 2. M…”
Applied po art. 93 dodaje się art. 93a w brzmieniu: „Art. 93a. 1. Właściwość miejscową wojewódzkich konserwatorów zabytków ustala się według miejsca: 1) położenia zabytku nieruchomego; 2) przechowywania zabytku ruchomego. 2. W przypadku gdy zabytek nieruchomy położony jest na terenie dwóch lub więcej województw, właściwego wojewódzkiego konserwatora z…”

Preview +12 lines added −4 lines removed

--- a/DU/2003/1568 Dz.U. 2024 poz. 1292 (2024-08-26) +++ b/DU/2003/1568 + DU/2025/1168 @@ -482,19 +482,22 @@ Art. 45 ust. 1 pkt 3 | badania konserwatorskie, Art. 45 ust. 1 pkt 4 | badania architektoniczne, Art. 45 ust. 1 pkt 5 | inne działania, o których mowa w art. 36 ust. 1 pkt 6-8 i 10-12 -Art. 45 ust. 1 | - wojewódzki konserwator zabytków wydaje decyzję nakazującą przywrócenie zabytku do poprzedniego stanu lub uporządkowanie terenu, określając termin wykonania tych czynności, albo zobowiązującą do doprowadzenia zabytku do jak najlepszego stanu we wskazany sposób i w określonym terminie. +Art. 45 ust. 1 | – wojewódzki konserwator zabytków wydaje decyzję nakazującą właścicielowi albo jednostce organizacyjnej posiadającej zabytek w trwałym zarządzie albo posiadaczowi zabytku na terenach zamkniętych, o których mowa w art. 2 pkt 9 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. – Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2024 r. poz. 1151 i 1824 oraz z 2025 r. poz. 1019), na podstawie umowy, której przedmiotem jest oddanie nieruchomości do korzystania, albo użytkownikowi wieczystemu gruntu, na którym zabytek się znajduje, przywrócenie zabytku do poprzedniego stanu lub uporządkowanie terenu, określając termin wykonania tych czynności, albo zobowiązującą właściciela albo jednostkę organizacyjną posiadającą zabytek w trwałym zarządzie, albo posiadacza zabytku na terenach zamkniętych, albo użytkownika wieczystego gruntu, na którym zabytek się znajduje, do doprowadzenia zabytku do jak najlepszego stanu we wskazany sposób i w określonym terminie. +Art. 45 ust. 1a | Jeżeli prace konserwatorskie lub restauratorskie, roboty budowlane, badania konserwatorskie, badania architektoniczne lub działania, o których mowa w art. 36 ust. 1 pkt 7, 8 i 10–12, wykonane przy zabytku wpisanym do rejestru bez wymaganego pozwolenia wojewódzkiego konserwatora zabytków lub w sposób odbiegający od zakresu i warunków określonych w pozwoleniu lub przemieszczenie zabytku nieruchomego wpisanego do rejestru bez wymaganego pozwolenia wojewódzkiego konserwatora zabytków, lub w sposób odbiegający od zakresu i warunków określonych w pozwoleniu, nie powodują jego zniszczenia, uszkodzenia lub nie skutkują niewłaściwym korzystaniem z zabytku i nie zachodzi potrzeba uporządkowania terenu, wojewódzki konserwator zabytków wydaje decyzję o odstąpieniu od nałożenia obowiązków, o których mowa w ust. 1. Wojewódzki konserwator zabytków może nałożyć obowiązek wykonania w określonym terminie, nie krótszym niż miesiąc, dokumentacji wykonanych prac, robót lub badań. Art. 45 ust. 2 | W przypadku gdy bez wymaganego pozwolenia ministra właściwego do spraw kultury i ochrony dziedzictwa narodowego lub w sposób odbiegający od zakresu i warunków określonych w pozwoleniu wykonano przy zabytku wpisanym na Listę Skarbów Dziedzictwa prace konserwatorskie, restauratorskie, badania konserwatorskie, lub wykonano inne działania polegające na: Art. 45 ust. 2 pkt 1 | trwałym przeniesieniu tego zabytku z naruszeniem ustalonego tradycją wystroju wnętrza, w którym zabytek ten się znajduje, Art. 45 ust. 2 pkt 2 | zmianie przeznaczenia tego zabytku lub sposobu korzystania z niego, Art. 45 ust. 2 pkt 3 | podejmowaniu innych, niż określone w art. 43 ust. 1 pkt 1 czynności, które mogłyby prowadzić do zmiany wyglądu tego zabytku Art. 45 ust. 2 | - minister właściwy do spraw kultury i ochrony dziedzictwa narodowego wydaje decyzję nakazującą przywrócenie zabytku do poprzedniego stanu, określając termin wykonania tej czynności, albo zobowiązującą do doprowadzenia zabytku do jak najlepszego stanu we wskazany sposób i w określonym terminie. -Art. 45 ust. 3 | W przypadkach, o których mowa w ust. 1 i 2, przepis art. 44 ust. 4 stosuje się odpowiednio. +Art. 45 ust. 3 | (uchylony) Art. 46 ust. 1 | Wojewódzki konserwator zabytków może wydać decyzję o wstrzymaniu prac konserwatorskich, restauratorskich lub robót budowlanych przy zabytku niewpisanym do rejestru albo na Listę Skarbów Dziedzictwa, jeżeli zabytek ten spełnia warunki uzasadniające dokonanie wpisu do rejestru. Art. 46 ust. 2 | Minister właściwy do spraw kultury i ochrony dziedzictwa narodowego może wydać decyzję o wstrzymaniu prac konserwatorskich lub restauratorskich przy zabytku niewpisanym na Listę Skarbów Dziedzictwa, jeżeli zabytek ten spełnia warunki uzasadniające dokonanie wpisu na Listę Skarbów Dziedzictwa. Art. 46 ust. 3 | Decyzja, o której mowa w ust. 1 i 2, wygasa, jeżeli w terminie 14 dni od dnia jej doręczenia nie nastąpi wszczęcie postępowania w sprawie wpisu zabytku do rejestru albo na Listę Skarbów Dziedzictwa. Art. 46 ust. 4 | (uchylony) -Art. 47 ust. 1 | Wojewódzki konserwator zabytków może wznowić postępowanie w sprawie wydanego pozwolenia, o którym mowa w art. 36 ust. 1, a następnie zmienić je lub cofnąć, w drodze decyzji, jeżeli w trakcie wykonywania badań, prac, robót lub innych działań określonych w pozwoleniu wystąpiły nowe fakty i okoliczności, mogące doprowadzić do uszkodzenia lub zniszczenia zabytku. -Art. 47 ust. 2 | Minister właściwy do spraw kultury i ochrony dziedzictwa narodowego może wznowić postępowanie w sprawie wydanego pozwolenia, o którym mowa w art. 36 ust. 1a, a następnie zmienić je lub cofnąć, w drodze decyzji, jeżeli w trakcie wykonywania prac lub badań określonych w pozwoleniu wystąpiły nowe fakty i okoliczności, mogące doprowadzić do uszkodzenia lub zniszczenia zabytku. +Art. 47 ust. 1 | Wojewódzki konserwator zabytków może w drodze decyzji zmienić lub cofnąć wydane pozwolenie, o którym mowa w art. 36 ust. 1, jeżeli w trakcie wykonywania działań określonych w pozwoleniu wystąpiły nowe fakty lub okoliczności, mogące doprowadzić do uszkodzenia lub zniszczenia zabytku. +Art. 47 ust. 2 | Minister właściwy do spraw kultury i ochrony dziedzictwa narodowego może w drodze decyzji zmienić lub cofnąć wydane pozwolenie, o którym mowa w art. 36 ust. 1a, jeżeli w trakcie wykonywania prac lub badań określonych w pozwoleniu wystąpiły nowe fakty i okoliczności, mogące doprowadzić do uszkodzenia lub zniszczenia zabytku. +Art. 47 ust. 3 | Wojewódzki konserwator zabytków może wstrzymać wykonanie pozwolenia, o którym mowa w art. 36 ust. 1, jeżeli zachodzi prawdopodobieństwo zmiany lub cofnięcia tego pozwolenia. +Art. 47 ust. 4 | Postanowienie o wstrzymaniu wykonania pozwolenia, o którym mowa w art. 36 ust. 1, wygasa po upływie 3 miesięcy od dnia jego doręczenia, jeżeli w tym terminie wojewódzki konserwator zabytków nie wyda decyzji o zmianie lub cofnięciu tego pozwolenia. Art. 47a ust. 1 | Minister właściwy do spraw kultury i ochrony dziedzictwa narodowego po zasięgnięciu opinii Głównej Komisji Konserwatorskiej może z urzędu uchylić lub zmienić pozwolenie, o którym mowa w art. 36 ust. 1, jeżeli realizacja działań określonych w tym pozwoleniu spowodowałaby: Art. 47a ust. 1 pkt 1 | uszczerbek dla wartości zabytku lub Art. 47a ust. 1 pkt 2 | uszkodzenie lub zniszczenie zabytku, lub @@ -780,6 +783,11 @@ Art. 93 ust. 2 | W sprawach, o których mowa w art. 36 ust. 2 i art. 48, organem pierwszej instancji jest dyrektor urzędu morskiego, a organem wyższego stopnia minister właściwy do spraw kultury i ochrony dziedzictwa narodowego. Art. 93 ust. 3 | W sprawach o wydawanie pozwoleń, określonych w art. 51 ust. 1 i 3, na wywóz zabytków będących materiałami bibliotecznymi za granicę, prowadzącym postępowanie w pierwszej instancji jest Dyrektor Biblioteki Narodowej, a organem wyższego stopnia minister właściwy do spraw kultury i ochrony dziedzictwa narodowego. Art. 93 ust. 4 | Zadania określone w art. 12 ust. 1, art. 16 ust. 1 i 3-5, art. 22 ust. 4, art. 32 ust. 2, art. 33 ust. 2, art. 50 ust. 3 i 4 pkt 2, art. 87 ust. 1 oraz art. 103 i 105 są zadaniami własnymi organów i jednostek samorządu terytorialnego wskazanych w tych przepisach. +Art. 93a ust. 1 | Właściwość miejscową wojewódzkich konserwatorów zabytków ustala się według miejsca: +Art. 93a ust. 1 pkt 1 | położenia zabytku nieruchomego; +Art. 93a ust. 1 pkt 2 | przechowywania zabytku ruchomego. +Art. 93a ust. 2 | W przypadku gdy zabytek nieruchomy położony jest na terenie dwóch lub więcej województw, właściwego wojewódzkiego konserwatora zabytków wyznacza minister właściwy do spraw kultury i ochrony dziedzictwa narodowego w drodze postanowienia. +Art. 93a ust. 3 | Wojewódzki konserwator zabytków właściwy w dniu wszczęcia postępowania dotyczącego zabytku ruchomego pozostaje właściwy do czasu jego zakończenia. Art. 94 | W postępowaniach administracyjnych dotyczących historycznych układów urbanistycznych i ruralistycznych, historycznych zespołów budowlanych oraz terenów, na których znajduje się znaczna ilość zabytków archeologicznych, strony tych postępowań mogą być zawiadamiane o decyzjach i innych czynnościach ministra właściwego do spraw kultury i ochrony dziedzictwa narodowego lub wojewódzkiego konserwatora zabytków przez obwieszczenie lub w inny zwyczajowo przyjęty w danej miejscowości sposób publicznego ogłaszania. Art. 95 ust. 1 | W sprawach cywilnych związanych z ochroną zabytków i dziedzictwa kulturowego, w tym zbiorów publicznych, restytucją dóbr kultury, w tym zwrotem dóbr kultury wyprowadzonych z naruszeniem prawa z terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, minister właściwy do spraw kultury i ochrony dziedzictwa narodowego posiada uprawnienia przewidziane dla prokuratora przepisami Kodeksu postępowania cywilnego. Art. 95 ust. 2 | Minister właściwy do spraw kultury i ochrony dziedzictwa narodowego lub wojewódzki konserwator zabytków mogą występować na zasadach przewidzianych dla pokrzywdzonego i oskarżyciela posiłkowego w postępowaniu karnym w sprawach dotyczących czynów zabronionych zagrażających ochronie zabytków, dziedzictwu kulturowemu, w tym zbiorom publicznym, restytucji dóbr kultury, w tym zwrotowi dóbr kultury wyprowadzonych z naruszeniem prawa z terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, w szczególności czynów określonych w rozdziale 11.

Ustawa z dnia 13 marca 2026 r. o zmianie ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami oraz ustawy o Krajowej Administracji Skarbowej

DU/2026/483 In force from April 16, 2026 Some instructions applied

Applied to version 37, Dz.U. 2024 poz. 1292.

Instructions

Not applied do tytułu ustawy dodaje się odnośnik nr 2 w brzmieniu: „Niniejsza ustawa służy stosowaniu: 1) rozporządzenia Rady (WE) 116/2009 z dnia 18 grudnia 2008 r. w sprawie wywozu dóbr kultury (Dz. Urz. UE L 39 z 10.02.2009, str. 1); 2) rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2019/880 z dnia 17 kwietnia 2019 r. w sprawie wprowadzania i przywozu dóbr k…”
Applied art. 1 otrzymuje brzmienie: „Art. 1. Ustawa określa: 1) przedmiot, zakres i formy ochrony zabytków oraz opieki nad nimi; 2) zasady tworzenia krajowego programu ochrony zabytków i opieki nad zabytkami oraz finansowania prac konserwatorskich, restauratorskich i robót budowlanych przy zabytkach; 3) organizację organów ochrony zaby…”
Not applied po rozdziale 5 dodaje się rozdział 5a w brzmieniu: „Rozdział 5a Organ właściwy w sprawach wydawania pozwoleń wymaganych na przywóz dóbr kultury z terytorium państwa niebędącego członkiem Unii Europejskiej Art. 61a. Minister właściwy do spraw kultury i ochrony dziedzictwa narodowego jest organem właściwym w sprawach wydawania pozwoleń na przywóz dóbr …”
Not applied w art. 108a w ust. 1 wyrazy „rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2019/880 z dnia 17 kwietnia 2019 r. w sprawie wprowadzania i przywozu dóbr kultury (Dz. Urz. UE L 151 z 07.06.2019, str. 1)” zastępuje się wyrazami „rozporządzenia 2019/880”;
Applied po art. 108a dodaje się art. 108b–108d w brzmieniu: „Art. 108b. 1. Kto bez wymaganego pozwolenia, o którym mowa w art. 4 ust. 1 rozporządzenia 2019/880, przywozi na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej dobro kultury wymienione w części B załącznika do tego rozporządzenia, podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do lat 2…”
Applied w art. 109 po ust. 1 dodaje się ust. 1a w brzmieniu: „1a. Kto bez pozwolenia, o którym mowa w art. 2 rozporządzenia 116/2009, wywozi niebędące zabytkiem dobro kultury poza obszar celny Unii Europejskiej albo po wywiezieniu zgodnie z pozwoleniem nie przywozi na obszar celny Unii Europejskiej dobra kultury w okresie ważności pozwolenia, podlega karze poz…”
Applied w art. 109 w ust. 2 i 3 wyrazy „w ust. 1” zastępuje się wyrazami „w ust. 1 albo 1a”,
Applied w art. 109 ust. 4 otrzymuje brzmienie: „4. Sąd może orzec przepadek zabytku albo dobra kultury, chociażby nie stanowiły one własności sprawcy.”

Preview +19 lines added −4 lines removed

--- a/DU/2003/1568 Dz.U. 2024 poz. 1292 (2024-08-26) +++ b/DU/2003/1568 + DU/2026/483 @@ -1,4 +1,9 @@ -Art. 1 | Ustawa określa przedmiot, zakres i formy ochrony zabytków oraz opieki nad nimi, zasady tworzenia krajowego programu ochrony zabytków i opieki nad zabytkami oraz finansowania prac konserwatorskich, restauratorskich i robót budowlanych przy zabytkach, a także organizację organów ochrony zabytków. +Art. 1 | Ustawa określa: +Art. 1 pkt 1 | przedmiot, zakres i formy ochrony zabytków oraz opieki nad nimi; +Art. 1 pkt 2 | zasady tworzenia krajowego programu ochrony zabytków i opieki nad zabytkami oraz finansowania prac konserwatorskich, restauratorskich i robót budowlanych przy zabytkach; +Art. 1 pkt 3 | organizację organów ochrony zabytków; +Art. 1 pkt 4 | organ właściwy w sprawach wydawania pozwoleń wymaganych na przywóz dóbr kultury z terytorium państwa niebędącego członkiem Unii Europejskiej, o których mowa w art. 4 ust. 1 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2019/880 z dnia 17 kwietnia 2019 r. w sprawie wprowadzania i przywozu dóbr kultury (Dz. Urz. UE L 151 z 07.06.2019, str. 1), zwanego dalej „rozporządzeniem 2019/880”; +Art. 1 pkt 5 | sankcje za naruszenie przepisów dotyczących przywozu i wywozu dóbr kultury, określonych w rozporządzeniu 2019/880 oraz w rozporządzeniu Rady (WE) 116/2009 z dnia 18 grudnia 2008 r. w sprawie wywozu dóbr kultury (Dz. Urz. UE L 39 z 10.02.2009, str. 1), zwanym dalej „rozporządzeniem 116/2009”. Art. 2 ust. 1 | Ustawa nie narusza w szczególności przepisów o muzeach, o bibliotekach, o języku polskim, Prawa ochrony środowiska, o ochronie przyrody, o gospodarce nieruchomościami, o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, Prawa budowlanego, o ochronie danych osobowych i o ochronie informacji niejawnych. Art. 2 ust. 2 | Ochronę materiałów archiwalnych wchodzących w skład narodowego zasobu archiwalnego regulują przepisy ustawy z dnia 14 lipca 1983 r. o narodowym zasobie archiwalnym i archiwach, z uwzględnieniem przepisów art. 14a ust. 2 oraz rozdziału 2a. Art. 3 | Użyte w ustawie określenia oznaczają: @@ -878,10 +883,20 @@ Art. 108a ust. 1 | Kto wprowadza na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej dobro kultury określone w części A załącznika do rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2019/880 z dnia 17 kwietnia 2019 r. w sprawie wprowadzania i przywozu dóbr kultury, wyprowadzone z terytorium państwa niebędącego członkiem Unii Europejskiej, w którym dobro kultury powstało lub zostało odkryte, z naruszeniem przepisów ustawowych lub wykonawczych tego państwa, podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do lat 2. Art. 108a ust. 2 | W wypadku mniejszej wagi, sprawca podlega grzywnie. Art. 108a ust. 3 | Sąd może orzec przepadek dobra kultury, chociażby nie stanowiło ono własności sprawcy. +Art. 108b ust. 1 | Kto bez wymaganego pozwolenia, o którym mowa w art. 4 ust. 1 rozporządzenia 2019/880, przywozi na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej dobro kultury wymienione w części B załącznika do tego rozporządzenia, podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do lat 2. +Art. 108b ust. 2 | W wypadku mniejszej wagi, sprawca podlega grzywnie. +Art. 108b ust. 3 | Sąd może orzec przepadek dobra kultury, chociażby nie stanowiło ono własności sprawcy. +Art. 108c ust. 1 | Kto we wniosku, o którym mowa w art. 4 ust. 4 rozporządzenia 2019/880, lub w oświadczeniu, o którym mowa w art. 5 tego rozporządzenia, podaje nieprawdę lub zataja prawdę co do okoliczności, o których mowa w tych przepisach, podlega karze pozbawienia wolności do lat 3. +Art. 108c ust. 2 | W wypadku mniejszej wagi, sprawca podlega grzywnie. +Art. 108c ust. 3 | Sąd może orzec przepadek dobra kultury, chociażby nie stanowiło ono własności sprawcy. +Art. 108d ust. 1 | Kto dobro kultury objęte procedurą odprawy czasowej w rozumieniu art. 250 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 952/2013 z dnia 9 października 2013 r. ustanawiającego unijny kodeks celny (Dz. Urz. UE L 269 z 10.10.2013, str. 1, z późn. zm.) w związku z wystawieniem go na komercyjnych targach sztuki, o których mowa w art. 5 ust. 1 rozporządzenia wykonawczego Komisji (UE) 2021/1079 z dnia 24 czerwca 2021 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wykonania niektórych przepisów rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2019/880 w sprawie wprowadzania i przywozu dóbr kultury (Dz. Urz. UE L 234 z 02.07.2021, str. 67), zgłasza do innej procedury celnej, o której mowa w art. 2 pkt 3 rozporządzenia 2019/880, bez pozwolenia, o którym mowa w art. 4 ust. 1 tego rozporządzenia, podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do lat 2. +Art. 108d ust. 2 | W wypadku mniejszej wagi, sprawca podlega grzywnie. +Art. 108d ust. 3 | Sąd może orzec przepadek dobra kultury, chociażby nie stanowiło ono własności sprawcy. Art. 109 ust. 1 | Kto bez pozwolenia wywozi zabytek za granicę albo po wywiezieniu go za granicę nie przywozi na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej w okresie ważności pozwolenia albo, w przypadku o którym mowa w art. 56a ust. 8, w terminie 60 dni od dnia, w którym decyzja o odmowie wydania kolejnego pozwolenia na czasowy wywóz zabytku za granicę stała się ostateczna albo od dnia otrzymania informacji o pozostawieniu wniosku o wydanie kolejnego pozwolenia na czasowy wywóz zabytku za granicę bez rozpatrzenia, podlega karze pozbawienia wolności od 3 miesięcy do lat 5. -Art. 109 ust. 2 | Jeżeli sprawca czynu określonego w ust. 1 działa nieumyślnie, podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do lat 2. -Art. 109 ust. 3 | W razie skazania za przestępstwo określone w ust. 1 sąd orzeka, a w razie skazania za przestępstwo określone w ust. 2 sąd może orzec, nawiązkę na wskazany cel społeczny związany z opieką nad zabytkami w wysokości od trzykrotnego do trzydziestokrotnego minimalnego wynagrodzenia. -Art. 109 ust. 4 | Sąd może orzec przepadek zabytku, chociażby nie stanowił on własności sprawcy. +Art. 109 ust. 1a | Kto bez pozwolenia, o którym mowa w art. 2 rozporządzenia 116/2009, wywozi niebędące zabytkiem dobro kultury poza obszar celny Unii Europejskiej albo po wywiezieniu zgodnie z pozwoleniem nie przywozi na obszar celny Unii Europejskiej dobra kultury w okresie ważności pozwolenia, podlega karze pozbawienia wolności od 3 miesięcy do lat 5. +Art. 109 ust. 2 | Jeżeli sprawca czynu określonego w ust. 1 albo 1a działa nieumyślnie, podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do lat 2. +Art. 109 ust. 3 | W razie skazania za przestępstwo określone w ust. 1 albo 1a sąd orzeka, a w razie skazania za przestępstwo określone w ust. 2 sąd może orzec, nawiązkę na wskazany cel społeczny związany z opieką nad zabytkami w wysokości od trzykrotnego do trzydziestokrotnego minimalnego wynagrodzenia. +Art. 109 ust. 4 | Sąd może orzec przepadek zabytku albo dobra kultury, chociażby nie stanowiły one własności sprawcy. Art. 109a | Kto podrabia lub przerabia zabytek w celu użycia go w obrocie zabytkami, podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do lat 2. Art. 109b | Kto rzecz ruchomą zbywa jako zabytek ruchomy albo zbywa zabytek jako inny zabytek, wiedząc, że są one podrobione lub przerobione, podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do lat 2. Art. 109c | Kto bez pozwolenia albo wbrew warunkom pozwolenia poszukuje ukrytych lub porzuconych zabytków, w tym przy użyciu wszelkiego rodzaju urządzeń elektronicznych i technicznych oraz sprzętu do nurkowania, podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do lat 2.

Ustawa z dnia 9 października 2025 r. o zmianie ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami oraz niektórych innych ustaw

DU/2025/1673 In force from June 3, 2026 Some instructions applied

Applied to version 37, Dz.U. 2024 poz. 1292.

Instructions

Applied w art. 36 w ust. 1 po pkt 1 dodaje się pkt 1a i 1b w brzmieniu: „1a) prowadzenie robót górniczych przy zabytku wpisanym do rejestru; 1b) usunięcie drzewa lub krzewu z nieruchomości lub jej części będącej wpisanym do rejestru parkiem, ogrodem lub inną formą zaprojektowanej zieleni z innego powodu niż prowadzenie prac konserwatorskich i restauratorskich, o których …”
Applied w art. 36 w ust. 1 uchyla się pkt 2,
Applied w art. 36 w ust. 1 uchyla się pkt 7,
Applied w art. 36 w ust. 1 uchyla się pkt 9–11,
Applied w art. 36 po ust. 1a dodaje się ust. 1aa–1af w brzmieniu: „1aa. W przypadku gdy pozwolenie, o którym mowa w ust. 1 pkt 1, obejmuje usunięcie drzewa lub krzewu oraz w przypadku pozwolenia, o którym mowa w ust. 1 pkt 1b, jeżeli jednocześnie jest wymagane uzyskanie zezwolenia, o którym mowa w art. 83 ust. 1 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody…”
Applied w art. 36 w ust. 4 skreśla się wyrazy „9 i 11,”,
Applied w art. 36 po ust. 5 dodaje się ust. 5a w brzmieniu: „5a. Pozwolenie, o którym mowa w ust. 1 pkt 1b, może być wydane również na wniosek właściciela urządzeń, o których mowa w art. 49 § 1 Kodeksu cywilnego, jeżeli drzewo lub krzew zagrażają funkcjonowaniu tych urządzeń. Przepisy art. 83e ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody stosuje się …”
Applied po art. 36a dodaje się art. 36aa w brzmieniu: „Art. 36aa. 1. Zgłoszenia wojewódzkiemu konserwatorowi zabytków wymaga: 1) wykonywanie robót budowlanych w otoczeniu zabytku; 2) trwałe przeniesienie zabytku ruchomego wpisanego do rejestru, z naruszeniem ustalonego tradycją wystroju wnętrza, w którym zabytek ten się znajduje; 3) zmiana przeznaczenia…”
Applied w art. 37 w ust. 1 pkt 1 i 2 otrzymują brzmienie: „1) tryb wydawania pozwoleń, o których mowa w art. 36 ust. 1–1aa oraz art. 36aa ust. 10, oraz dokonywania zgłoszeń, o których mowa w art. 36aa ust. 1; 2) dane i informacje, które zawierają wnioski o wydanie pozwoleń, o których mowa w art. 36 ust. 1–1aa oraz art. 36aa ust. 10, oraz zgłoszenia, o który…”
Applied w art. 37 w ust. 1 po pkt 2 dodaje się pkt 2a w brzmieniu: „2a) wzory wniosków o wydanie pozwoleń, o których mowa w art. 36 ust. 1–1aa oraz art. 36aa ust. 10, oraz zgłoszeń, o których mowa w art. 36aa ust. 1;”
Applied w art. 37 w ust. 1 pkt 3 otrzymuje brzmienie: „3) dane i informacje, które zawierają pozwolenia, o których mowa w art. 36 ust. 1–1aa oraz art. 36aa ust. 10, oraz warunki, które mogą zostać w nich zastrzeżone;”
Applied w art. 37 ust. 2 otrzymuje brzmienie: „2. Tryb wydawania pozwoleń i dokonywania zgłoszeń, o których mowa w ust. 1 pkt 1, określa się, uwzględniając właściwość organów do ich wydawania oraz konieczność zapewnienia sprawności prowadzonego postępowania.”
Applied w art. 37 po ust. 3 dodaje się ust. 3a w brzmieniu: „3a. Wzory wniosków i zgłoszeń, o których mowa w ust. 1 pkt 2a, określa się, uwzględniając konieczność zapewnienia przejrzystości danych podawanych przy ich wypełnianiu.”
Applied w art. 43 w ust. 1 pkt 2 otrzymuje brzmienie: „2) robót budowlanych przy zabytku wpisanym do rejestru;”
Applied w art. 43 w ust. 1 po pkt 2 dodaje się pkt 2a i 2b w brzmieniu: „2a) robót górniczych; 2b) działań, o których mowa w art. 36 ust. 1 pkt 1b;”
Applied w art. 43 w ust. 1 pkt 4 otrzymuje brzmienie: „4) działań, o których mowa w art. 36 ust. 1 pkt 6 i 8, przy zabytku wpisanym do rejestru;”
Applied w art. 43 po ust. 1 dodaje się ust. 1a w brzmieniu: „1a. Wojewódzki konserwator zabytków wydaje decyzję o wstrzymaniu działań, o których mowa w art. 36aa ust. 1, prowadzonych: 1) bez wymaganego zgłoszenia albo 2) pomimo wniesienia sprzeciwu od zgłoszenia, albo 3) w sposób niezgodny z dokonanym zgłoszeniem.”
Applied w art. 44 w ust. 1 pkt 4 otrzymuje brzmienie: „4) zakazującej prowadzenia wstrzymanych działań, albo”
Applied w art. 44 w ust. 1 dodaje się pkt 5 w brzmieniu: „5) nakładającej obowiązek podjęcia określonych czynności w celu doprowadzenia zabytku do jak najlepszego stanu, wskazując termin wykonania tych czynności.”
Applied w art. 44 ust. 2 otrzymuje brzmienie: „2. W przypadku nieuzyskania pozwolenia, o którym mowa w ust. 1 pkt 2, albo niewykonania obowiązku określonego w ust. 1 pkt 3, wojewódzki konserwator zabytków wydaje decyzję nakazującą przywrócenie zabytku do poprzedniego stanu lub uporządkowanie terenu albo decyzję nakładającą obowiązek podjęcia okr…”
Applied w art. 44 w ust. 4 wyrazy „ust. 1 pkt 1 i 3” zastępuje się wyrazami „ust. 1 pkt 1, 3 i 5”,
Applied w art. 44 dodaje się ust. 5 i 6 w brzmieniu: „5. Decyzja, o której mowa w ust. 1, nie zwalnia z obowiązku uzyskania pozwoleń, o których mowa w art. 36 ust. 1, albo dokonania zgłoszeń, o których mowa w art. 36aa ust. 1, jeżeli są wymagane. 6. Przepisy ust. 1 pkt 1, 2, 4 i 5 oraz ust. 1a, 2 i 4 stosuje się odpowiednio do decyzji, o której mowa w …”
Applied w art. 45 w ust. 1 po pkt 2 dodaje się pkt 2a i 2b w brzmieniu: „2a) roboty górnicze, 2b) działania, o których mowa w art. 36 ust. 1 pkt 1b,”
Not applied w art. 45 w ust. 1 w pkt 5 wyrazy „w art. 36 ust. 1 pkt 6–8 i 10–12” zastępuje się wyrazami „w art. 36 ust. 1 pkt 6, 8 i 12”,
Not applied w art. 45 ust. 1a otrzymuje brzmienie: „1a. Jeżeli prace konserwatorskie lub restauratorskie, roboty budowlane, badania konserwatorskie, badania architektoniczne, roboty górnicze lub działania, o których mowa w art. 36 ust. 1 pkt 1b, 6, 8 i 12, wykonane przy zabytku wpisanym do rejestru bez wymaganego pozwolenia wojewódzkiego konserwatora…”
Applied w art. 45 dodaje się ust. 4 i 5 w brzmieniu: „4. Przepisy ust. 1 i 1a stosuje się odpowiednio w przypadku zrealizowania działań, o których mowa w art. 36aa ust. 1, bez wymaganego zgłoszenia albo pomimo wniesienia sprzeciwu od zgłoszenia, albo w sposób niezgodny z dokonanym zgłoszeniem. 5. Decyzja, o której mowa w ust. 1, nie zwalnia z obowiązku…”
Applied w art. 47 dodaje się ust. 5 i 6 w brzmieniu: „5. Wojewódzki konserwator zabytków może wydać decyzję o wstrzymaniu działań, o których mowa w art. 36aa ust. 1, wykonywanych na podstawie zgłoszenia, jeżeli w trakcie ich wykonywania wystąpiły nowe fakty lub okoliczności, mogące doprowadzić do uszkodzenia lub zniszczenia zabytku. 6. Decyzja, o które…”
Applied w art. 107d ust. 1 i 2 otrzymują brzmienie: „1. Kto bez pozwolenia wojewódzkiego konserwatora zabytków podejmuje działania, o których mowa w art. 36 ust. 1 pkt 1–1b i 3–5, podlega karze pieniężnej w wysokości od 500 do 500 000 zł. 2. Kto podejmuje działania, o których mowa w art. 36 ust. 1 pkt 1–1b i 3–5, niezgodnie z zakresem lub warunkami ok…”
Applied po art. 107d dodaje się art. 107da w brzmieniu: „Art. 107da. 1. Kto bez wymaganego zgłoszenia albo pomimo wniesienia sprzeciwu od zgłoszenia, albo w sposób niezgodny z dokonanym zgłoszeniem wykonuje roboty budowlane w otoczeniu zabytku, podlega karze pieniężnej w wysokości od 500 do 50 000 zł. 2. Karę pieniężną, o której mowa w ust. 1, nakłada w d…”

Preview +82 lines added −20 lines removed

--- a/DU/2003/1568 Dz.U. 2024 poz. 1292 (2024-08-26) +++ b/DU/2003/1568 + DU/2025/1673 @@ -296,16 +296,18 @@ Art. 35 ust. 6 | Na wniosek dyrektora muzeum zabytki archeologiczne, będące w depozycie tego muzeum, mogą być przekazane na jego własność na podstawie decyzji wojewódzkiego konserwatora zabytków. Art. 36 ust. 1 | Pozwolenia wojewódzkiego konserwatora zabytków wymaga: Art. 36 ust. 1 pkt 1 | prowadzenie prac konserwatorskich, restauratorskich lub robót budowlanych przy zabytku wpisanym do rejestru, w tym prac polegających na usunięciu drzewa lub krzewu z nieruchomości lub jej części będącej wpisanym do rejestru parkiem, ogrodem lub inną formą zaprojektowanej zieleni; -Art. 36 ust. 1 pkt 2 | wykonywanie robót budowlanych w otoczeniu zabytku; +Art. 36 ust. 1 pkt 1a | prowadzenie robót górniczych przy zabytku wpisanym do rejestru; +Art. 36 ust. 1 pkt 1b | usunięcie drzewa lub krzewu z nieruchomości lub jej części będącej wpisanym do rejestru parkiem, ogrodem lub inną formą zaprojektowanej zieleni z innego powodu niż prowadzenie prac konserwatorskich i restauratorskich, o których mowa w pkt 1; +Art. 36 ust. 1 pkt 2 | (uchylony) Art. 36 ust. 1 pkt 3 | prowadzenie badań konserwatorskich zabytku wpisanego do rejestru; Art. 36 ust. 1 pkt 4 | prowadzenie badań architektonicznych zabytku wpisanego do rejestru; Art. 36 ust. 1 pkt 5 | prowadzenie badań archeologicznych; Art. 36 ust. 1 pkt 6 | przemieszczanie zabytku nieruchomego wpisanego do rejestru; -Art. 36 ust. 1 pkt 7 | trwałe przeniesienie zabytku ruchomego wpisanego do rejestru, z naruszeniem ustalonego tradycją wystroju wnętrza, w którym zabytek ten się znajduje; +Art. 36 ust. 1 pkt 7 | (uchylony) Art. 36 ust. 1 pkt 8 | dokonywanie podziału zabytku nieruchomego wpisanego do rejestru; -Art. 36 ust. 1 pkt 9 | zmiana przeznaczenia zabytku wpisanego do rejestru lub sposobu korzystania z tego zabytku; -Art. 36 ust. 1 pkt 10 | umieszczanie na zabytku wpisanym do rejestru: urządzeń technicznych, tablic reklamowych lub urządzeń reklamowych w rozumieniu art. 2 pkt 16b i 16c ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz napisów, z zastrzeżeniem art. 12 ust. 1; -Art. 36 ust. 1 pkt 11 | podejmowanie innych działań, które mogłyby prowadzić do naruszenia substancji lub zmiany wyglądu zabytku wpisanego do rejestru, z wyłączeniem działań polegających na usuwaniu drzew lub krzewów z terenu nieruchomości lub jej części niebędącej wpisanym do rejestru parkiem, ogrodem albo inną formą zaprojektowanej zieleni; +Art. 36 ust. 1 pkt 9 | (uchylony) +Art. 36 ust. 1 pkt 10 | (uchylony) +Art. 36 ust. 1 pkt 11 | (uchylony) Art. 36 ust. 1 pkt 12 | poszukiwanie ukrytych lub porzuconych zabytków ruchomych, w tym zabytków archeologicznych, przy użyciu wszelkiego rodzaju urządzeń elektronicznych i technicznych oraz sprzętu do nurkowania; Art. 36 ust. 1 pkt 12 | (uchylony) Art. 36 ust. 1 pkt 13 | wydobycie wielkogabarytowego zabytku ruchomego, wymagające użycia maszyn budowlanych. @@ -314,21 +316,65 @@ Art. 36 ust. 1a pkt 2 | prace restauratorskie, Art. 36 ust. 1a pkt 3 | badania konserwatorskie Art. 36 ust. 1a | - na podstawie pozwolenia wydanego przez ministra właściwego do spraw kultury i ochrony dziedzictwa narodowego. +Art. 36 ust. 1aa | W przypadku gdy pozwolenie, o którym mowa w ust. 1 pkt 1, obejmuje usunięcie drzewa lub krzewu oraz w przypadku pozwolenia, o którym mowa w ust. 1 pkt 1b, jeżeli jednocześnie jest wymagane uzyskanie zezwolenia, o którym mowa w art. 83 ust. 1 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (Dz. U. z 2024 r. poz. 1478 i 1940 oraz z 2025 r. poz. 884), albo dokonanie zgłoszenia, o którym mowa w art. 83f ust. 4 tej ustawy, wojewódzki konserwator zabytków rozstrzyga w sprawie usunięcia drzewa lub krzewu w pozwoleniu, o którym mowa w ust. 1 pkt 1 albo 1b. Nie wydaje się zezwolenia, o którym mowa w art. 83 ust. 1 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody, oraz nie dokonuje się zgłoszenia, o którym mowa w art. 83f ust. 4 tej ustawy. Do wydania decyzji w sprawie pozwolenia stosuje się odpowiednio przepisy art. 83a ust. 2a–6, art. 83c, art. 83d ust. 1–4 i 6, art. 84 ust. 1–3, art. 85 ust. 1–4 i 5–7 oraz art. 86 ust. 1 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody. +Art. 36 ust. 1ab | W przypadku, o którym mowa w ust. 1aa, opłatę za usunięcie drzewa lub krzewu ustala się, przyjmując wysokość stawek określoną w przepisach wydanych na podstawie art. 85 ust. 4b ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody. Do uiszczenia opłat za usunięcie drzewa lub krzewu stosuje się art. 87 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody. +Art. 36 ust. 1ac | Jeżeli przyczyną usunięcia drzewa lub krzewu jest realizacja inwestycji wymagającej uzyskania pozwolenia na prowadzenie robót budowlanych, o którym mowa w ust. 1 pkt 1, lub pozwolenia na rozbiórkę, pozwolenia na budowę albo dokonania zgłoszenia robót budowlanych zgodnie z przepisami Prawa budowlanego, pozwolenie na usunięcie drzewa lub krzewu wykonuje się pod warunkiem uzyskania pozwoleń na prowadzenie robót budowlanych lub dokonania zgłoszenia robót budowlanych, które kolidują z drzewami lub krzewami, będącymi przedmiotem zezwolenia. Przepisu nie stosuje się do inwestycji liniowych celu publicznego. +Art. 36 ust. 1ad | Jeżeli w terminie 5 lat od dnia, w którym pozwolenie dotyczące usunięcia drzewa lub krzewu z nieruchomości stanowiącej własność osoby fizycznej na cele niezwiązane z prowadzeniem działalności gospodarczej stało się ostateczne, wystąpiono o wydanie decyzji o pozwolenie na budowę albo dokonano zgłoszenia budowy lub wykonywania innych robót budowlanych zgodnie z przepisami Prawa budowlanego, a budowa lub roboty budowlane mają związek z prowadzeniem działalności gospodarczej i będą realizowane na części nieruchomości, na której rosło usunięte drzewo, stosuje się odpowiednio przepisy art. 83f ust. 17–20 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody. +Art. 36 ust. 1ae | W przypadkach, o których mowa w art. 83f ust. 1 pkt 13 i 14 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody, nie wydaje się pozwolenia, o którym mowa w ust. 1 pkt 1b. +Art. 36 ust. 1af | W przypadku uzależnienia wydania pozwolenia, na podstawie ust. 1aa, od przesadzenia drzewa lub krzewu albo wykonania nasadzeń zastępczych oraz odroczenia opłaty za usunięcie drzewa lub krzewu, stosuje się odpowiednio przepisy art. 84 ust. 4–8 oraz art. 86 ust. 2 i 3 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody. Art. 36 ust. 1b | Poszukiwania ukrytych lub porzuconych zabytków ruchomych na polskich obszarach morskich przy użyciu urządzenia elektronicznego lub technicznego można prowadzić na podstawie pozwolenia dyrektora urzędu morskiego wydanego w uzgodnieniu z wojewódzkim konserwatorem zabytków właściwym dla siedziby urzędu morskiego. Art. 36 ust. 2 | Na polskich obszarach morskich pozwolenie na podejmowanie działań, o których mowa w ust. 1 pkt 5 i 12, wydaje dyrektor urzędu morskiego w uzgodnieniu z wojewódzkim konserwatorem zabytków właściwym dla miejsca siedziby urzędu morskiego. Art. 36 ust. 2 | Na polskich obszarach morskich pozwolenie na podejmowanie działań, o których mowa w ust. 1 pkt 5, wydaje dyrektor urzędu morskiego w uzgodnieniu z wojewódzkim konserwatorem zabytków właściwym dla miejsca siedziby urzędu morskiego. Art. 36 ust. 2a | Wojewódzki konserwator zabytków może uzależnić podjęcie działań objętych pozwoleniem, o którym mowa w ust. 1, od przekazania przez wnioskodawcę w oznaczonym terminie określonych informacji dotyczących działań wymienionych w pozwoleniu, zastrzegając odpowiedni warunek w treści pozwolenia. Do warunku stosuje się art. 162 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego. Art. 36 ust. 2b | Minister właściwy do spraw kultury i ochrony dziedzictwa narodowego może uzależnić podjęcie działań objętych pozwoleniem, o którym mowa w ust. 1a, od przekazania przez wnioskodawcę w oznaczonym terminie określonych informacji dotyczących działań wymienionych w pozwoleniu, zastrzegając odpowiedni warunek w treści pozwolenia. Do warunku stosuje się art. 162 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego. Art. 36 ust. 3 | Pozwolenia, o których mowa w ust. 1 i 1a, mogą określać warunki, które zapobiegną uszkodzeniu lub zniszczeniu zabytku. -Art. 36 ust. 4 | Wojewódzki konserwator zabytków może uzależnić wydanie pozwolenia na podejmowanie działań, o których mowa w ust. 1 pkt 6, 9 i 11, od przeprowadzenia, na koszt wnioskodawcy, niezbędnych badań konserwatorskich, architektonicznych lub archeologicznych. Egzemplarz dokumentacji badań jest przekazywany nieodpłatnie wojewódzkiemu konserwatorowi zabytków. +Art. 36 ust. 4 | Wojewódzki konserwator zabytków może uzależnić wydanie pozwolenia na podejmowanie działań, o których mowa w ust. 1 pkt 6, od przeprowadzenia, na koszt wnioskodawcy, niezbędnych badań konserwatorskich, architektonicznych lub archeologicznych. Egzemplarz dokumentacji badań jest przekazywany nieodpłatnie wojewódzkiemu konserwatorowi zabytków. Art. 36 ust. 4a | Minister właściwy do spraw kultury i ochrony dziedzictwa narodowego może uzależnić wydanie pozwolenia na podejmowanie działań, o których mowa w ust. 1a pkt 1 i 2, od przeprowadzenia, na koszt wnioskodawcy, niezbędnych badań konserwatorskich. Egzemplarz dokumentacji badań jest przekazywany nieodpłatnie ministrowi. Art. 36 ust. 5 | Pozwolenia, o których mowa w ust. 1 i 1a, wydaje się na wniosek osoby fizycznej lub jednostki organizacyjnej posiadającej tytuł prawny do korzystania z zabytku wpisanego na Listę Skarbów Dziedzictwa albo do rejestru, wynikający z prawa własności, użytkowania wieczystego, trwałego zarządu albo ograniczonego prawa rzeczowego lub stosunku zobowiązaniowego. +Art. 36 ust. 5a | Pozwolenie, o którym mowa w ust. 1 pkt 1b, może być wydane również na wniosek właściciela urządzeń, o których mowa w art. 49 § 1 Kodeksu cywilnego, jeżeli drzewo lub krzew zagrażają funkcjonowaniu tych urządzeń. Przepisy art. 83e ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody stosuje się odpowiednio. Art. 36 ust. 6 | Pozwolenie na prowadzenie badań archeologicznych wydaje się na wniosek osoby fizycznej lub jednostki organizacyjnej posiadającej tytuł prawny do korzystania z nieruchomości, wynikający z prawa własności, użytkowania wieczystego, trwałego zarządu albo ograniczonego prawa rzeczowego lub stosunku zobowiązaniowego. Art. 36 ust. 7 | Pozwolenie na prowadzenie badań konserwatorskich przy zabytku wpisanym na Listę Skarbów Dziedzictwa, badań konserwatorskich i architektonicznych przy zabytku wpisanym do rejestru albo badań archeologicznych lub poszukiwań ukrytych bądź porzuconych zabytków ruchomych, w tym zabytków archeologicznych, wydaje się również na wniosek osób fizycznych albo jednostek organizacyjnych zamierzających prowadzić te badania lub poszukiwania. W przypadku nieuzyskania zgody właściciela lub posiadacza nieruchomości na przeprowadzenie tych badań lub poszukiwań przepisy art. 30 ust. 1 i 2 stosuje się odpowiednio. Art. 36 ust. 7 | Pozwolenie na prowadzenie badań konserwatorskich przy zabytku wpisanym na Listę Skarbów Dziedzictwa, badań konserwatorskich i architektonicznych przy zabytku wpisanym do rejestru albo badań archeologicznych wydaje się również na wniosek osób fizycznych albo jednostek organizacyjnych zamierzających prowadzić te badania. W przypadku nieuzyskania zgody właściciela nieruchomości i posiadacza nieruchomości na przeprowadzenie tych badań przepisy art. 30 ust. 1 i 2 stosuje się odpowiednio. Art. 36 ust. 8 | Uzyskanie pozwolenia wojewódzkiego konserwatora zabytków na podjęcie robót budowlanych przy zabytku wpisanym do rejestru nie zwalnia z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę albo zgłoszenia, w przypadkach określonych przepisami Prawa budowlanego. Art. 36a ust. 1 | Osoba fizyczna lub jednostka organizacyjna występująca z wnioskiem o pozwolenie na prowadzenie prac konserwatorskich, prac restauratorskich lub badań konserwatorskich przy zabytku wpisanym na Listę Skarbów Dziedzictwa albo na prowadzenie prac konserwatorskich, prac restauratorskich, badań konserwatorskich lub badań architektonicznych przy zabytku wpisanym do rejestru albo badań archeologicznych jest obowiązana zapewnić kierowanie tymi pracami oraz badaniami albo samodzielne ich wykonywanie przez osoby spełniające odpowiednio wymagania, o których mowa w art. 37a ust. 1 i 2, art. 37b ust. 1 i 3, art. 37d ust. 1 albo art. 37e ust. 1. Art. 36a ust. 2 | Osoba fizyczna lub jednostka organizacyjna występująca z wnioskiem o pozwolenie na prowadzenie robót budowlanych przy zabytku nieruchomym wpisanym do rejestru jest obowiązana zapewnić kierowanie tymi robotami oraz wykonywanie nadzoru inwestorskiego przez osoby spełniające wymagania, o których mowa w art. 37c. +Art. 36aa ust. 1 | Zgłoszenia wojewódzkiemu konserwatorowi zabytków wymaga: +Art. 36aa ust. 1 pkt 1 | wykonywanie robót budowlanych w otoczeniu zabytku; +Art. 36aa ust. 1 pkt 2 | trwałe przeniesienie zabytku ruchomego wpisanego do rejestru, z naruszeniem ustalonego tradycją wystroju wnętrza, w którym zabytek ten się znajduje; +Art. 36aa ust. 1 pkt 3 | zmiana przeznaczenia zabytku wpisanego do rejestru lub sposobu korzystania z tego zabytku; +Art. 36aa ust. 1 pkt 4 | umieszczenie na zabytku wpisanym do rejestru: urządzeń technicznych, tablic reklamowych lub urządzeń reklamowych w rozumieniu art. 2 pkt 16b i 16c ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 2024 r. poz. 1130, 1907 i 1940 oraz z 2025 r. poz. 527, 680 i 1668) oraz napisów, z zastrzeżeniem art. 12 ust. 1; +Art. 36aa ust. 1 pkt 5 | podejmowanie innych działań, które mogłyby prowadzić do naruszenia substancji lub zmiany wyglądu zabytku wpisanego do rejestru, z wyłączeniem działań polegających na usuwaniu drzew lub krzewów z nieruchomości lub jej części wpisanej do rejestru zabytków, lecz niebędącej parkiem, ogrodem lub inną formą zaprojektowanej zieleni. +Art. 36aa ust. 2 | Zgłoszenia dokonuje osoba fizyczna lub jednostka organizacyjna, o której mowa w art. 36 ust. 5, zamierzająca prowadzić działania, o których mowa w ust. 1. +Art. 36aa ust. 3 | Wojewódzki konserwator zabytków wnosi sprzeciw, w drodze decyzji, w terminie 60 dni od dnia doręczenia zgłoszenia. +Art. 36aa ust. 4 | Do realizacji działań, o których mowa w ust. 1, można przystąpić, jeżeli wojewódzki konserwator zabytków nie wniósł sprzeciwu w terminie, o którym mowa w ust. 3. +Art. 36aa ust. 5 | Wojewódzki konserwator zabytków może z urzędu, przed upływem terminu, o którym mowa w ust. 3, wydać zaświadczenie o braku podstaw do wniesienia sprzeciwu. Wydanie zaświadczenia wyłącza możliwość wniesienia sprzeciwu oraz uprawnia do rozpoczęcia działań. +Art. 36aa ust. 6 | W przypadku nierozpoczęcia działań, o których mowa w ust. 1, przed upływem 2 lat od określonego w zgłoszeniu terminu ich rozpoczęcia rozpoczęcie tych działań wymaga dokonania ponownego zgłoszenia. +Art. 36aa ust. 7 | W razie konieczności uzupełnienia zgłoszenia wojewódzki konserwator zabytków nakłada na zgłaszającego, w drodze postanowienia, obowiązek uzupełnienia, w określonym terminie, brakujących dokumentów lub informacji. Nałożenie obowiązku przerywa bieg terminu, o którym mowa w ust. 3. Termin ten biegnie na nowo od dnia następującego po dniu doręczenia organowi dokumentów lub informacji określonych w postanowieniu. W przypadku niewykonania obowiązku uzupełnienia brakujących dokumentów lub informacji wojewódzki konserwator zabytków wnosi sprzeciw w terminie 60 dni od dnia następującego po dniu, w którym upłynął termin wykonania tego obowiązku. +Art. 36aa ust. 8 | Wojewódzki konserwator zabytków wnosi sprzeciw, jeżeli: +Art. 36aa ust. 8 pkt 1 | zgłoszenie dotyczy działań objętych obowiązkiem uzyskania pozwolenia, o którym mowa w art. 36 ust. 1; +Art. 36aa ust. 8 pkt 2 | zgłoszenie dotyczy działań już rozpoczętych lub wykonanych; +Art. 36aa ust. 8 pkt 3 | zgłoszone roboty budowlane naruszają ustalenia ochrony zabytków w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego, decyzji o warunkach zabudowy lub innych decyzji, o których mowa w art. 7 pkt 4; +Art. 36aa ust. 8 pkt 4 | zgłoszone działania są niezgodne z przepisami uchwały, o której mowa w art. 37a ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym; +Art. 36aa ust. 8 pkt 5 | zgłoszone działania naruszają warunki, zakazy lub ograniczenia określone w uchwale o utworzeniu parku kulturowego; +Art. 36aa ust. 8 pkt 6 | zgłoszone działania spowodują: +Art. 36aa ust. 8 pkt 6 lit. a | uszczerbek dla wartości zabytku lub +Art. 36aa ust. 8 pkt 6 lit. b | uszkodzenie lub zniszczenie zabytku, lub +Art. 36aa ust. 8 pkt 6 lit. c | niewłaściwe korzystanie z zabytku. +Art. 36aa ust. 9 | Za dzień wniesienia sprzeciwu uznaje się dzień określony w art. 122b Kodeksu postępowania administracyjnego. +Art. 36aa ust. 10 | Wojewódzki konserwator zabytków może wnieść sprzeciw i nałożyć w nim obowiązek uzyskania pozwolenia na prowadzenie działań, o których mowa w ust. 1, jeżeli ich realizacja mogłaby spowodować: +Art. 36aa ust. 10 pkt 1 | uszczerbek dla wartości zabytku lub +Art. 36aa ust. 10 pkt 2 | uszkodzenie lub zniszczenie zabytku, lub +Art. 36aa ust. 10 pkt 3 | niewłaściwe korzystanie z zabytku, lub +Art. 36aa ust. 10 pkt 4 | zagrożenie dla zabytku kradzieżą, zaginięciem lub nielegalnym wywozem za granicę. +Art. 36aa ust. 11 | W przypadku gdy wojewódzki konserwator zabytków nie wniósł sprzeciwu, na wniosek zgłaszającego wydaje zaświadczenie o niezgłoszeniu sprzeciwu. +Art. 36aa ust. 12 | Do zgłoszeń stosuje się odpowiednio przepisy rozdziałów 12 i 13 w dziale II Kodeksu postępowania administracyjnego. Na potrzeby stosowania przepisów, o których mowa w zdaniu pierwszym, przyjmuje się, że w przypadku bezskutecznego upływu terminu, o którym mowa w ust. 3, wojewódzki konserwator zabytków orzekł ostatecznie o przyjęciu zgłoszenia w dniu następującym po upływie tego terminu. +Art. 36aa ust. 13 | Osoba fizyczna lub jednostka organizacyjna, o której mowa w art. 36 ust. 5, zamierzająca prowadzić działania, o których mowa w ust. 1, zamiast dokonania zgłoszenia może wystąpić z wnioskiem o wydanie pozwolenia na prowadzenie tych działań. +Art. 36aa ust. 14 | Zgłoszenie zawiera: +Art. 36aa ust. 14 pkt 1 | wskazanie osoby fizycznej lub jednostki organizacyjnej, o której mowa w art. 36 ust. 5, zamierzającej prowadzić działania, o których mowa w ust. 1, dokonującej zgłoszenia oraz jej adres zamieszkania lub siedziby; +Art. 36aa ust. 14 pkt 2 | wskazanie zabytku, z uwzględnieniem miejsca jego położenia lub przechowywania lub miejsca prowadzenia robót budowlanych, o których mowa w ust. 1 pkt 1; +Art. 36aa ust. 14 pkt 3 | pełnomocnictwo, jeżeli zgłaszający działa przez pełnomocnika; +Art. 36aa ust. 14 pkt 4 | inne informacje i dokumenty określone w przepisach wydanych na podstawie art. 37 ust. 1 pkt 2. +Art. 36aa ust. 15 | Dokonanie zgłoszenia wojewódzkiemu konserwatorowi zabytków nie zwalnia z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę albo dokonania zgłoszenia, w przypadkach określonych przepisami Prawa budowlanego. Art. 36b ust. 1 | Poszukiwania ukrytych lub porzuconych zabytków ruchomych przy użyciu urządzeń elektronicznych lub technicznych może prowadzić osoba pełnoletnia pod warunkiem posiadania zgody właściciela nieruchomości i posiadacza nieruchomości oraz po dokonaniu zgłoszenia poszukiwań do rejestru poszukiwań. Art. 36b ust. 2 | Zgłoszenia poszukiwań, o których mowa w ust. 1, dokonuje się przed rozpoczęciem poszukiwań za pomocą aplikacji mobilnej udostępnionej przez ministra właściwego do spraw kultury i ochrony dziedzictwa narodowego. Art. 36b ust. 3 | Zgłoszenie poszukiwań, o których mowa w ust. 1, powinno zawierać: @@ -376,17 +422,16 @@ Art. 36d ust. 7 | Minister właściwy do spraw kultury i ochrony dziedzictwa narodowego jest obowiązany do udostępniania i upowszechniania informacji przestrzennej o obszarach, o których mowa w art. 36c ust. 1. Art. 36d ust. 8 | Minister właściwy do spraw kultury i ochrony dziedzictwa narodowego określi, w drodze rozporządzenia, szczegółowe warunki techniczne działania aplikacji mobilnej, o której mowa w art. 36b ust. 2, oraz szczegółowy tryb dokonywania zgłoszeń poszukiwań, o których mowa w art. 36b ust. 1, uwzględniając konieczność zapewnienia efektywności postępowania oraz sprawności działania aplikacji mobilnej. Art. 37 ust. 1 | Minister właściwy do spraw kultury i ochrony dziedzictwa narodowego określi, w drodze rozporządzenia: -Art. 37 ust. 1 pkt 1 | tryb wydawania pozwoleń, o których mowa w art. 36 ust. 1 i 1a; -Art. 37 ust. 1 pkt 1 | tryb wydawania pozwoleń, o których mowa w art. 36 ust. 1-1b; -Art. 37 ust. 1 pkt 2 | dane i informacje, które zawierają wnioski o wydanie pozwoleń, o których mowa w art. 36 ust. 1 i 1a, oraz dokumentację dołączaną do wniosków niezbędną do ich rozpatrzenia; -Art. 37 ust. 1 pkt 2 | dane i informacje, które zawierają wnioski o wydanie pozwoleń, o których mowa w art. 36 ust. 1-1b, oraz dokumentację dołączaną do wniosków niezbędną do ich rozpatrzenia; -Art. 37 ust. 1 pkt 3 | dane i informacje, które zawierają pozwolenia, o których mowa w art. 36 ust. 1 i 1a, oraz warunki, które mogą zostać w nich zastrzeżone; -Art. 37 ust. 1 pkt 3 | dane i informacje, które zawierają pozwolenia, o których mowa w art. 36 ust. 1-1b, oraz warunki, które mogą zostać w nich zastrzeżone; +Art. 37 ust. 1 pkt 1 | tryb wydawania pozwoleń, o których mowa w art. 36 ust. 1–1aa oraz art. 36aa ust. 10, oraz dokonywania zgłoszeń, o których mowa w art. 36aa ust. 1; +Art. 37 ust. 1 pkt 2 | dane i informacje, które zawierają wnioski o wydanie pozwoleń, o których mowa w art. 36 ust. 1–1aa oraz art. 36aa ust. 10, oraz zgłoszenia, o których mowa w art. 36aa ust. 1, oraz dokumentację dołączaną do wniosków i zgłoszeń, niezbędną do ich rozpatrzenia; +Art. 37 ust. 1 pkt 2a | wzory wniosków o wydanie pozwoleń, o których mowa w art. 36 ust. 1–1aa oraz art. 36aa ust. 10, oraz zgłoszeń, o których mowa w art. 36aa ust. 1; +Art. 37 ust. 1 pkt 3 | dane i informacje, które zawierają pozwolenia, o których mowa w art. 36 ust. 1–1aa oraz art. 36aa ust. 10, oraz warunki, które mogą zostać w nich zastrzeżone; Art. 37 ust. 1 pkt 4 | elementy, które zawiera dokumentacja prac konserwatorskich i prac restauratorskich prowadzonych przy zabytku ruchomym wpisanym do rejestru albo na Listę Skarbów Dziedzictwa oraz dokumentacja badań archeologicznych. -Art. 37 ust. 2 | Tryb wydawania pozwoleń, o których mowa w ust. 1 pkt 1, określa się, uwzględniając właściwość organów do ich wydawania oraz konieczność zapewnienia sprawności prowadzonego postępowania o wydanie pozwolenia, w tym sposób postępowania w przypadku, gdy wykonawca podejmowanych działań jest wyłaniany w drodze postępowania o udzielenie zamówienia publicznego. +Art. 37 ust. 2 | Tryb wydawania pozwoleń i dokonywania zgłoszeń, o których mowa w ust. 1 pkt 1, określa się, uwzględniając właściwość organów do ich wydawania oraz konieczność zapewnienia sprawności prowadzonego postępowania. Art. 37 ust. 3 | Dane, informacje i dokumentację, o których mowa w ust. 1 pkt 2 i 3, określa się, uwzględniając potrzebę dokonania wszechstronnej oceny wpływu planowanych działań na zabytek, jednak bez konieczności ponoszenia przez wnioskodawcę dodatkowych kosztów, konieczność wskazania takich warunków prowadzenia tych działań, które zapewniają zachowanie zabytku w jak najlepszym stanie, oraz wskazania: Art. 37 ust. 3 pkt 1 | imienia, nazwiska i adresu osoby lub nazwy, siedziby i adresu jednostki organizacyjnej, które wystąpiły z wnioskiem lub Art. 37 ust. 3 pkt 2 | imienia, nazwiska i adresu osoby kierującej, samodzielnie wykonującej albo sprawującej nadzór inwestorski nad działaniami, o których mowa w art. 36 ust. 1. +Art. 37 ust. 3a | Wzory wniosków i zgłoszeń, o których mowa w ust. 1 pkt 2a, określa się, uwzględniając konieczność zapewnienia przejrzystości danych podawanych przy ich wypełnianiu. Art. 37 ust. 4 | Elementy, o których mowa w ust. 1 pkt 4, określa się tak, aby poszczególne etapy prac konserwatorskich i prac restauratorskich prowadzonych przy zabytku ruchomym wpisanym do rejestru albo na Listę Skarbów Dziedzictwa oraz badań archeologicznych były udokumentowane i uwzględniały wszystkie okoliczności prowadzonych prac, a także obejmowały: Art. 37 ust. 4 pkt 1 | imię, nazwisko i adres osoby lub nazwę, siedzibę i adres jednostki organizacyjnej, które sporządziły dokumentację, Art. 37 ust. 4 pkt 2 | imię, nazwisko i adres lub nazwę, siedzibę i adres właściciela lub posiadacza zabytku, lub @@ -454,10 +499,16 @@ Art. 42 | Generalny Konserwator Zabytków może podejmować czynności, o których mowa w art. 38 ust. 3, art. 39, art. 40 ust. 1 i 3 oraz art. 41, jeżeli jest to konieczne ze względu na szczególną wagę sprawy. Przepisy art. 38 ust. 4 i 5 stosuje się odpowiednio. Art. 43 ust. 1 | Wojewódzki konserwator zabytków wydaje decyzję o wstrzymaniu wykonywanych bez jego pozwolenia lub w sposób odbiegający od zakresu i warunków określonych w pozwoleniu: Art. 43 ust. 1 pkt 1 | prac konserwatorskich, restauratorskich, badań konserwatorskich lub architektonicznych przy zabytku wpisanym do rejestru; -Art. 43 ust. 1 pkt 2 | robót budowlanych przy zabytku wpisanym do rejestru lub w jego otoczeniu; +Art. 43 ust. 1 pkt 2 | robót budowlanych przy zabytku wpisanym do rejestru; +Art. 43 ust. 1 pkt 2a | robót górniczych; +Art. 43 ust. 1 pkt 2b | działań, o których mowa w art. 36 ust. 1 pkt 1b; Art. 43 ust. 1 pkt 3 | badań archeologicznych lub poszukiwań, o których mowa w art. 36 ust. 1 pkt 12; Art. 43 ust. 1 pkt 3 | badań archeologicznych; -Art. 43 ust. 1 pkt 4 | innych działań, o których mowa w art. 36 ust. 1 pkt 6-8, 10 i 11, przy zabytku wpisanym do rejestru. +Art. 43 ust. 1 pkt 4 | działań, o których mowa w art. 36 ust. 1 pkt 6 i 8, przy zabytku wpisanym do rejestru; +Art. 43 ust. 1a | Wojewódzki konserwator zabytków wydaje decyzję o wstrzymaniu działań, o których mowa w art. 36aa ust. 1, prowadzonych: +Art. 43 ust. 1a pkt 1 | bez wymaganego zgłoszenia albo +Art. 43 ust. 1a pkt 2 | pomimo wniesienia sprzeciwu od zgłoszenia, albo +Art. 43 ust. 1a pkt 3 | w sposób niezgodny z dokonanym zgłoszeniem. Art. 43 ust. 2 | Minister właściwy do spraw kultury i ochrony dziedzictwa narodowego wydaje decyzję o wstrzymaniu wykonywanych bez jego pozwolenia lub w sposób odbiegający od zakresu i warunków określonych w pozwoleniu prac konserwatorskich, restauratorskich lub badań konserwatorskich przy zabytku wpisanym na Listę Skarbów Dziedzictwa. Art. 43 ust. 3 | Minister właściwy do spraw kultury i ochrony dziedzictwa narodowego wydaje decyzję o wstrzymaniu wykonywanych przy zabytku wpisanym na Listę Skarbów Dziedzictwa działań polegających na: Art. 43 ust. 3 pkt 1 | trwałym przeniesieniu tego zabytku z naruszeniem ustalonego tradycją wystroju wnętrza, w którym zabytek ten się znajduje; @@ -467,18 +518,23 @@ Art. 44 ust. 1 pkt 1 | nakazującej przywrócenie zabytku do poprzedniego stanu lub uporządkowanie terenu, z określeniem terminu wykonania tych czynności albo Art. 44 ust. 1 pkt 2 | nakładającej obowiązek uzyskania pozwolenia wojewódzkiego konserwatora zabytków na prowadzenie wstrzymanych badań, prac, robót lub innych działań przy zabytku, przy czym wniosek o wydanie tego pozwolenia składa się w terminie nie dłuższym niż 7 dni od dnia doręczenia decyzji, albo Art. 44 ust. 1 pkt 3 | nakładającej obowiązek podjęcia określonych czynności w celu doprowadzenia wykonywanych badań, prac, robót lub innych działań przy zabytku do zgodności z zakresem i warunkami określonymi w pozwoleniu, wskazując termin wykonania tych czynności, albo -Art. 44 ust. 1 pkt 4 | zakazującej prowadzenia wstrzymanych działań. +Art. 44 ust. 1 pkt 4 | zakazującej prowadzenia wstrzymanych działań, albo +Art. 44 ust. 1 pkt 5 | nakładającej obowiązek podjęcia określonych czynności w celu doprowadzenia zabytku do jak najlepszego stanu, wskazując termin wykonania tych czynności. Art. 44 ust. 1a | Wojewódzki konserwator zabytków wydaje decyzję w sprawie pozwolenia, o którym mowa w ust. 1 pkt 2, w terminie nie dłuższym niż 30 dni od dnia złożenia wniosku o wydanie tego pozwolenia. -Art. 44 ust. 2 | W przypadku nieuzyskania pozwolenia, o którym mowa w ust. 1 pkt 2, albo niewykonania obowiązku określonego w ust. 1 pkt 3, wojewódzki konserwator zabytków wydaje decyzję nakazującą przywrócenie zabytku do poprzedniego stanu lub uporządkowanie terenu, z określeniem terminu wykonania tych czynności. +Art. 44 ust. 2 | W przypadku nieuzyskania pozwolenia, o którym mowa w ust. 1 pkt 2, albo niewykonania obowiązku określonego w ust. 1 pkt 3, wojewódzki konserwator zabytków wydaje decyzję nakazującą przywrócenie zabytku do poprzedniego stanu lub uporządkowanie terenu albo decyzję nakładającą obowiązek podjęcia określonych czynności w celu doprowadzenia zabytku do jak najlepszego stanu, z określeniem terminu wykonania tych czynności. Art. 44 ust. 3 | Po wykonaniu obowiązku, o którym mowa w ust. 1 pkt 3, wojewódzki konserwator zabytków wydaje pozwolenie na wznowienie wstrzymanych badań, prac, robót lub innych działań przy zabytku. Art. 44 ust. 3a | Decyzje, o których mowa w art. 43 ust. 2 i 3, wygasają po upływie 2 miesięcy od dnia ich doręczenia, jeżeli w tym terminie minister właściwy do spraw kultury i ochrony dziedzictwa narodowego nie wyda decyzji: Art. 44 ust. 3a pkt 1 | nakazującej przywrócenie zabytku do poprzedniego stanu, z określeniem terminu wykonania tej czynności albo Art. 44 ust. 3a pkt 2 | nakładającej obowiązek podjęcia określonych czynności w celu doprowadzenia zabytku do jak najlepszego stanu, wskazując termin wykonania tych czynności, albo Art. 44 ust. 3a pkt 3 | zakazującej dalszego prowadzenia wstrzymanych działań. -Art. 44 ust. 4 | Osoba, która dopuściła się naruszenia przepisów o zabytkach lub naruszyła zakres i warunki określone w pozwoleniu, jest obowiązana na swój koszt wykonać czynności nakazane w decyzji, o której mowa w ust. 1 pkt 1 i 3, ust. 2 albo ust. 3a pkt 1 i 2. +Art. 44 ust. 4 | Osoba, która dopuściła się naruszenia przepisów o zabytkach lub naruszyła zakres i warunki określone w pozwoleniu, jest obowiązana na swój koszt wykonać czynności nakazane w decyzji, o której mowa w ust. 1 pkt 1, 3 i 5, ust. 2 albo ust. 3a pkt 1 i 2. +Art. 44 ust. 5 | Decyzja, o której mowa w ust. 1, nie zwalnia z obowiązku uzyskania pozwoleń, o których mowa w art. 36 ust. 1, albo dokonania zgłoszeń, o których mowa w art. 36aa ust. 1, jeżeli są wymagane. +Art. 44 ust. 6 | Przepisy ust. 1 pkt 1, 2, 4 i 5 oraz ust. 1a, 2 i 4 stosuje się odpowiednio do decyzji, o której mowa w art. 43 ust. 1a. Art. 45 ust. 1 | W przypadku gdy bez wymaganego pozwolenia wojewódzkiego konserwatora zabytków lub w sposób odbiegający od zakresu i warunków określonych w pozwoleniu wykonano przy zabytku wpisanym do rejestru: Art. 45 ust. 1 pkt 1 | prace konserwatorskie lub restauratorskie, Art. 45 ust. 1 pkt 2 | roboty budowlane, +Art. 45 ust. 1 pkt 2a | roboty górnicze, +Art. 45 ust. 1 pkt 2b | działania, o których mowa w art. 36 ust. 1 pkt 1b, Art. 45 ust. 1 pkt 3 | badania konserwatorskie, Art. 45 ust. 1 pkt 4 | badania architektoniczne, Art. 45 ust. 1 pkt 5 | inne działania, o których mowa w art. 36 ust. 1 pkt 6-8 i 10-12 @@ -489,12 +545,16 @@ Art. 45 ust. 2 pkt 3 | podejmowaniu innych, niż określone w art. 43 ust. 1 pkt 1 czynności, które mogłyby prowadzić do zmiany wyglądu tego zabytku Art. 45 ust. 2 | - minister właściwy do spraw kultury i ochrony dziedzictwa narodowego wydaje decyzję nakazującą przywrócenie zabytku do poprzedniego stanu, określając termin wykonania tej czynności, albo zobowiązującą do doprowadzenia zabytku do jak najlepszego stanu we wskazany sposób i w określonym terminie. Art. 45 ust. 3 | W przypadkach, o których mowa w ust. 1 i 2, przepis art. 44 ust. 4 stosuje się odpowiednio. +Art. 45 ust. 4 | Przepisy ust. 1 i 1a stosuje się odpowiednio w przypadku zrealizowania działań, o których mowa w art. 36aa ust. 1, bez wymaganego zgłoszenia albo pomimo wniesienia sprzeciwu od zgłoszenia, albo w sposób niezgodny z dokonanym zgłoszeniem. +Art. 45 ust. 5 | Decyzja, o której mowa w ust. 1, nie zwalnia z obowiązku uzyskania pozwoleń, o których mowa w art. 36 ust. 1, albo dokonania zgłoszeń, o których mowa w art. 36aa ust. 1, jeżeli są wymagane. Art. 46 ust. 1 | Wojewódzki konserwator zabytków może wydać decyzję o wstrzymaniu prac konserwatorskich, restauratorskich lub robót budowlanych przy zabytku niewpisanym do rejestru albo na Listę Skarbów Dziedzictwa, jeżeli zabytek ten spełnia warunki uzasadniające dokonanie wpisu do rejestru. Art. 46 ust. 2 | Minister właściwy do spraw kultury i ochrony dziedzictwa narodowego może wydać decyzję o wstrzymaniu prac konserwatorskich lub restauratorskich przy zabytku niewpisanym na Listę Skarbów Dziedzictwa, jeżeli zabytek ten spełnia warunki uzasadniające dokonanie wpisu na Listę Skarbów Dziedzictwa. Art. 46 ust. 3 | Decyzja, o której mowa w ust. 1 i 2, wygasa, jeżeli w terminie 14 dni od dnia jej doręczenia nie nastąpi wszczęcie postępowania w sprawie wpisu zabytku do rejestru albo na Listę Skarbów Dziedzictwa. Art. 46 ust. 4 | (uchylony) Art. 47 ust. 1 | Wojewódzki konserwator zabytków może wznowić postępowanie w sprawie wydanego pozwolenia, o którym mowa w art. 36 ust. 1, a następnie zmienić je lub cofnąć, w drodze decyzji, jeżeli w trakcie wykonywania badań, prac, robót lub innych działań określonych w pozwoleniu wystąpiły nowe fakty i okoliczności, mogące doprowadzić do uszkodzenia lub zniszczenia zabytku. Art. 47 ust. 2 | Minister właściwy do spraw kultury i ochrony dziedzictwa narodowego może wznowić postępowanie w sprawie wydanego pozwolenia, o którym mowa w art. 36 ust. 1a, a następnie zmienić je lub cofnąć, w drodze decyzji, jeżeli w trakcie wykonywania prac lub badań określonych w pozwoleniu wystąpiły nowe fakty i okoliczności, mogące doprowadzić do uszkodzenia lub zniszczenia zabytku. +Art. 47 ust. 5 | Wojewódzki konserwator zabytków może wydać decyzję o wstrzymaniu działań, o których mowa w art. 36aa ust. 1, wykonywanych na podstawie zgłoszenia, jeżeli w trakcie ich wykonywania wystąpiły nowe fakty lub okoliczności, mogące doprowadzić do uszkodzenia lub zniszczenia zabytku. +Art. 47 ust. 6 | Decyzja, o której mowa w ust. 5, wygasa, jeżeli w terminie 2 miesięcy od dnia jej doręczenia wojewódzki konserwator zabytków nie wyda decyzji nakazującej uzyskanie pozwolenia na wstrzymane działania, o których mowa w art. 36aa ust. 1. Art. 47a ust. 1 | Minister właściwy do spraw kultury i ochrony dziedzictwa narodowego po zasięgnięciu opinii Głównej Komisji Konserwatorskiej może z urzędu uchylić lub zmienić pozwolenie, o którym mowa w art. 36 ust. 1, jeżeli realizacja działań określonych w tym pozwoleniu spowodowałaby: Art. 47a ust. 1 pkt 1 | uszczerbek dla wartości zabytku lub Art. 47a ust. 1 pkt 2 | uszkodzenie lub zniszczenie zabytku, lub @@ -859,11 +919,13 @@ Art. 107b ust. 3 | Karę pieniężną, o której mowa w ust. 1, nakłada w drodze decyzji organ, który wydał pozwolenie na wywóz zabytku za granicę. Art. 107c ust. 1 | Osoba fizyczna lub jednostka organizacyjna, która uniemożliwia lub utrudnia dostęp do zabytku organowi ochrony zabytków, wykonującemu uprawnienia wynikające z ustawy, podlega karze pieniężnej w wysokości od 500 do 2000 zł. Art. 107c ust. 2 | Karę pieniężną, o której mowa w ust. 1, nakłada w drodze decyzji organ ochrony zabytków, któremu uniemożliwiono lub utrudniono dostęp do zabytku. -Art. 107d ust. 1 | Kto bez pozwolenia wojewódzkiego konserwatora zabytków podejmuje działania, o których mowa w art. 36 ust. 1 pkt 1-5, podlega karze pieniężnej w wysokości od 500 do 500 000 zł. -Art. 107d ust. 2 | Kto podejmuje działania, o których mowa w art. 36 ust. 1 pkt 1-5, niezgodnie z zakresem lub warunkami określonymi w pozwoleniu wojewódzkiego konserwatora zabytków, podlega karze pieniężnej w wysokości od 500 do 500 000 zł. +Art. 107d ust. 1 | Kto bez pozwolenia wojewódzkiego konserwatora zabytków podejmuje działania, o których mowa w art. 36 ust. 1 pkt 1–1b i 3–5, podlega karze pieniężnej w wysokości od 500 do 500 000 zł. +Art. 107d ust. 2 | Kto podejmuje działania, o których mowa w art. 36 ust. 1 pkt 1–1b i 3–5, niezgodnie z zakresem lub warunkami określonymi w pozwoleniu wojewódzkiego konserwatora zabytków, podlega karze pieniężnej w wysokości od 500 do 500 000 zł. Art. 107d ust. 3 | Kto bez pozwolenia ministra właściwego do spraw kultury i ochrony dziedzictwa narodowego podejmuje działania, o których mowa w art. 36 ust. 1a, podlega karze pieniężnej w wysokości od 500 do 500 000 zł. Art. 107d ust. 4 | Kto podejmuje działania, o których mowa w art. 36 ust. 1a, niezgodnie z zakresem lub warunkami określonymi w pozwoleniu ministra właściwego do spraw kultury i ochrony dziedzictwa narodowego, podlega karze pieniężnej w wysokości od 500 do 500 000 zł. Art. 107d ust. 5 | Karę pieniężną, o której mowa w ust. 1-4, nakłada w drodze decyzji organ ochrony zabytków, który wydał pozwolenie bądź był właściwy do wydania pozwolenia. +Art. 107da ust. 1 | Kto bez wymaganego zgłoszenia albo pomimo wniesienia sprzeciwu od zgłoszenia, albo w sposób niezgodny z dokonanym zgłoszeniem wykonuje roboty budowlane w otoczeniu zabytku, podlega karze pieniężnej w wysokości od 500 do 50 000 zł. +Art. 107da ust. 2 | Karę pieniężną, o której mowa w ust. 1, nakłada w drodze decyzji organ ochrony zabytków właściwy w sprawie zgłoszenia. Art. 107e ust. 1 | Kto wbrew obowiązkowi nie wykonuje zaleceń pokontrolnych, o których mowa w art. 40 ust. 1, podlega karze pieniężnej w wysokości od 500 do 50 000 zł. Art. 107e ust. 2 | Karę pieniężną, o której mowa w ust. 1, nakłada w drodze decyzji organ ochrony zabytków, który wydał zalecenia pokontrolne. Art. 107f | Karę pieniężną uiszcza się w terminie 14 dni od dnia, w którym decyzja o jej nałożeniu stała się ostateczna.

Ustawa z dnia 5 grudnia 2024 r. o ochronie ludności i obronie cywilnej

DU/2024/1907 In force from Jan. 1, 2027 All instructions applied

Applied to version 37, Dz.U. 2024 poz. 1292.

Instructions

Applied w art. 88 uchyla się ust. 1 i 2.

Preview +2 lines added −2 lines removed

--- a/DU/2003/1568 Dz.U. 2024 poz. 1292 (2024-08-26) +++ b/DU/2003/1568 + DU/2024/1907 @@ -722,8 +722,8 @@ Art. 87 ust. 4 | Programy, o których mowa w ust. 3, są ogłaszane w wojewódzkim dzienniku urzędowym. Art. 87 ust. 5 | Z realizacji programów zarząd województwa, powiatu i wójt (burmistrz, prezydent miasta) sporządza, co 2 lata, sprawozdanie, które przedstawia się odpowiednio sejmikowi województwa, radzie powiatu lub radzie gminy. Art. 87 ust. 6 | Sprawozdanie z realizacji wojewódzkiego programu opieki nad zabytkami jest przekazywane Generalnemu Konserwatorowi Zabytków i właściwemu wojewódzkiemu konserwatorowi zabytków w celu jego wykorzystania przy opracowywaniu, aktualizacji i realizacji krajowego programu ochrony zabytków i opieki nad zabytkami. -Art. 88 ust. 1 | Minister właściwy do spraw kultury i ochrony dziedzictwa narodowego opracowuje krajowy plan ochrony zabytków na wypadek konfliktu zbrojnego i sytuacji kryzysowych oraz koordynuje realizację zadań mających na celu zabezpieczenie zabytków przed skutkami zagrożeń wynikających z sytuacji kryzysowych. -Art. 88 ust. 2 | Minister właściwy do spraw kultury i ochrony dziedzictwa narodowego określi, w drodze rozporządzenia, organizację i sposób ochrony zabytków na wypadek konfliktu zbrojnego i sytuacji kryzysowych, z uwzględnieniem zadań administracji odpowiedniego stopnia i jednostek organizacyjnych posiadających zabytki, wskazując sposób prowadzenia prac zabezpieczających. +Art. 88 ust. 1 | (uchylony) +Art. 88 ust. 2 | (uchylony) Art. 88 ust. 3 | Minister właściwy do spraw kultury i ochrony dziedzictwa narodowego przedstawia Dyrektorowi Generalnemu Organizacji Narodów Zjednoczonych do spraw Wychowania, Nauki i Kultury wniosek o wpis zabytku do „Międzynarodowego Rejestru Dóbr Kulturalnych Objętych Ochroną Specjalną”, w celu objęcia tego zabytku ochroną na podstawie Konwencji o ochronie dóbr kulturalnych w razie konfliktu zbrojnego, podpisanej w Hadze w dniu 14 maja 1954 r.. Art. 88 ust. 4 | W celu koordynacji przedsięwzięć związanych z ochroną zabytków w razie konfliktu zbrojnego Rada Ministrów może utworzyć, w drodze rozporządzenia, Polski Komitet Doradczy, będący jej organem pomocniczym. Art. 88 ust. 5 | W rozporządzeniu należy określić organizację Polskiego Komitetu Doradczego, zakres i tryb jego działania oraz sposób finansowania działalności Komitetu, uwzględniając, w szczególności, wymagania związane z powoływaniem i odwoływaniem przewodniczącego, sekretarza i członków Komitetu, zadania Komitetu, sposób głosowania oraz jego obsługi administracyjnej.

Ustawa z dnia 11 czerwca 2026 r. o zmianie niektórych ustaw w celu uproszczenia procedur administracyjnych w sprawach rozstrzyganych w drodze decyzji administracyjnych albo załatwianych milcząco

DU/2026/875 In force from Jan. 1, 2027 All instructions applied

Applied to version 37, Dz.U. 2024 poz. 1292.

Instructions

Applied w art. 10 po ust. 1 dodaje się ust. 1a i 1b w brzmieniu: „1a. Wpis pojazdu ujętego w wojewódzkiej ewidencji zabytków do rejestru uważa się za dokonany, jeżeli wojewódzki konserwator zabytków, w terminie 90 dni od dnia doręczenia wniosku właściciela pojazdu, nie wyda decyzji lub postanowienia, o których mowa w art. 122a § 2 pkt 1 Kodeksu postępowania admini…”

Preview +2 lines added −0 lines removed

--- a/DU/2003/1568 Dz.U. 2024 poz. 1292 (2024-08-26) +++ b/DU/2003/1568 + DU/2026/875 @@ -78,6 +78,8 @@ Art. 9 ust. 6 | Na wniosek wojewódzkiego konserwatora zabytków informację o wpisie zabytku nieruchomego do rejestru ogłasza się w wojewódzkim dzienniku urzędowym. Art. 9 ust. 7 | Wpisy, o których mowa w ust. 4, są wolne od opłat. Art. 10 ust. 1 | Do rejestru wpisuje się zabytek ruchomy na podstawie decyzji wydanej przez wojewódzkiego konserwatora zabytków na wniosek właściciela tego zabytku. +Art. 10 ust. 1a | Wpis pojazdu ujętego w wojewódzkiej ewidencji zabytków do rejestru uważa się za dokonany, jeżeli wojewódzki konserwator zabytków, w terminie 90 dni od dnia doręczenia wniosku właściciela pojazdu, nie wyda decyzji lub postanowienia, o których mowa w art. 122a § 2 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego. +Art. 10 ust. 1b | W przypadku, o którym mowa w ust. 1a, wpis do rejestru uznaje się za dokonany w dniu następującym po dniu, w którym upływa termin określony w tym przepisie. Art. 10 ust. 2 | Wojewódzki konserwator zabytków może wydać z urzędu decyzję o wpisie zabytku ruchomego do rejestru w przypadku uzasadnionej obawy zniszczenia, uszkodzenia lub nielegalnego wywiezienia zabytku za granicę albo wywiezienia za granicę zabytku o wyjątkowej wartości historycznej, artystycznej lub naukowej. Art. 10 ust. 3 | Zabytek ruchomy stanowiący dobro kultury, o którym mowa w art. 12 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 25 maja 2017 r. o restytucji narodowych dóbr kultury, podlega z urzędu wpisowi do rejestru. Minister właściwy do spraw kultury i ochrony dziedzictwa narodowego informuje wojewódzkiego konserwatora zabytków o zaistnieniu podstaw do wpisu zabytku do rejestru, przekazując dane zabytku i dokumenty niezbędne do dokonania wpisu. Art. 10a ust. 1 | Od dnia wszczęcia postępowania w sprawie wpisu zabytku do rejestru do dnia, w którym decyzja w tej sprawie stanie się ostateczna, przy zabytku, którego dotyczy postępowanie, zabrania się prowadzenia prac konserwatorskich, restauratorskich, robót budowlanych i podejmowania innych działań, które mogłyby prowadzić do naruszenia substancji lub zmiany wyglądu zabytku.

Bills in the Sejm

Rządowy projekt ustawy o instrumentach wspieranego podejmowania decyzji

10/2645 Dated June 3, 2026 All instructions applied

Applied to version 40, Dz.U. 2025 poz. 1673.

Instructions

Applied w art. 102 ust. 3 otrzymuje brzmienie: „3. Społecznym opiekunem zabytków może być pełnoletnia osoba, która nie ma ustanowionego kuratora reprezentującego ani umocowanego pełnomocnika rejestrowanego oraz nie była karana za przestępstwa popełnione umyślnie oraz posiada wiedzę w zakresie ochrony zabytków i opieki nad zabytkami.”

Preview +1 line added −1 line removed

--- a/DU/2003/1568 Dz.U. 2025 poz. 1673 (2026-06-03) +++ b/DU/2003/1568 + 10/2645 @@ -901,7 +901,7 @@ Art. 101 ust. 3 | (uchylony) Art. 102 ust. 1 | Społeczni opiekunowie zabytków podejmują działania związane z zachowaniem wartości zabytków i utrzymaniem ich w jak najlepszym stanie oraz upowszechniają wiedzę o zabytkach. Art. 102 ust. 2 | Społeczny opiekun zabytków współdziała z wojewódzkim konserwatorem zabytków i starostą w sprawach ochrony zabytków i opieki nad tymi zabytkami. -Art. 102 ust. 3 | Społecznym opiekunem zabytków może być osoba, która posiada pełną zdolność do czynności prawnych, nie była karana za przestępstwa popełnione umyślnie oraz posiada wiedzę w zakresie ochrony zabytków i opieki nad zabytkami. +Art. 102 ust. 3 | Społecznym opiekunem zabytków może być pełnoletnia osoba, która nie ma ustanowionego kuratora reprezentującego ani umocowanego pełnomocnika rejestrowanego oraz nie była karana za przestępstwa popełnione umyślnie oraz posiada wiedzę w zakresie ochrony zabytków i opieki nad zabytkami. Art. 102 ust. 4 | Zadania społecznego opiekuna zabytków może wykonywać również osoba prawna lub inna jednostka organizacyjna nieposiadająca osobowości prawnej. Art. 103 ust. 1 | Społecznego opiekuna zabytków ustanawia, na wniosek wojewódzkiego konserwatora zabytków, starosta właściwy dla miejsca zamieszkania (siedziby) kandydata na społecznego opiekuna zabytków. Art. 103 ust. 2 | Na wniosek wojewódzkiego konserwatora zabytków starosta cofa ustanowienie społecznego opiekuna zabytków, jeżeli opiekun przestał spełniać wymagania określone w art. 102 ust. 3 lub niewłaściwie wykonuje swoje zadania.