Where each line comes from

Rozdział 1 | Przepisy ogólne

Art. 1 | Ustawa określa zasady stosowania dopłat do oprocentowania długoterminowych kredytów o stałej stopie procentowej, udzielanych przez banki na cele związane z budownictwem mieszkaniowym, realizowanym na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, a także źródła finansowania dopłat oraz zasady rozliczeń z tytułu przekazanych bankom dopłat.

Art. 2 | Użyte w ustawie określenia oznaczają:

Art. 2 pkt 1 | „budynek mieszkalny” – budynek, w którym łączna powierzchnia wykorzystywanych zgodnie z przeznaczeniem lokali mieszkalnych wraz z powierzchnią pomieszczeń do nich przynależnych jest większa od łącznej powierzchni pozostałych lokali i pomieszczeń do nich przynależnych;

Art. 2 pkt 2 | „kredyty o stałej stopie procentowej” – długoterminowe kredyty udzielane na zasadach określonych w ustawie, do których oprocentowania stosowane są dopłaty;

Art. 2 pkt 3 | „stała stopa procentowa” – nominalną roczną stopę oprocentowania kredytu, po jakiej banki udzielają kredytów o stałej stopie procentowej;

Art. 2 pkt 4 | „stopa WIBOR trzymiesięczny” – roczną stopę procentową trzymiesięcznych pożyczek udzielonych w walucie polskiej na warszawskim międzybankowym rynku finansowym, notowaną przez agencję informacyjną, wskazaną w umowie między Bankiem Gospodarstwa Krajowego a bankiem udzielającym kredytu o stałej stopie procentowej;

Art. 2 pkt 5 | „stopa referencyjna” – zmienną stopę procentową, stanowiącą podstawę ustalenia wysokości dopłat do oprocentowania kredytów o stałej stopie procentowej, równą przeciętnej stopie WIBOR trzymiesięczny, obliczanej jako średnia arytmetyczna notowań w kwartale poprzedzającym dany kwartał, powiększonej o marżę określoną w umowie między Bankiem Gospodarstwa Krajowego a bankiem udzielającym kredytu o stałej stopie procentowej, wynoszącą nie więcej niż 1,5 punktu procentowego;

Art. 2 pkt 6 | „dopłata” – kwotę stanowiącą różnicę między odsetkami naliczonymi za dany okres według stopy referencyjnej a odsetkami naliczonymi za ten sam okres według stałej stopy procentowej; podstawą naliczania odsetek według obu stóp jest pozostający do spłaty kapitał kredytu.

Rozdział 2 | Kredyt o stałej stopie procentowej

Art. 3 ust. 1 | Kredytów o stałej stopie procentowej udzielają banki, które zawarły umowy z Bankiem Gospodarstwa Krajowego, zwane dalej „bankami”.

Art. 3 ust. 2 | Kredytów o stałej stopie procentowej udziela się:

Art. 3 ust. 2 pkt 1 | osobom fizycznym na zaspokojenie własnych potrzeb mieszkaniowych przez:

Art. 3 ust. 2 pkt 1 lit. a | budowę domu jednorodzinnego,

Art. 3 ust. 2 pkt 1 lit. b | nadbudowę, przebudowę lub rozbudowę budynku mieszkalnego lub adaptację budynku lub lokalu o innym przeznaczeniu na cele mieszkalne, w celu uzyskania lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość,

Art. 3 ust. 2 pkt 1 lit. c | zakup będącego w budowie lub nowo wybudowanego domu jednorodzinnego lub lokalu mieszkalnego, stanowiącego odrębną nieruchomość, od gminy albo od osoby, która wybudowała ten budynek w ramach wykonywanej działalności gospodarczej,

Art. 3 ust. 2 pkt 1 lit. d | pokrycie kosztów budowy lokalu mieszkalnego, budowanego przez spółdzielnię mieszkaniową w celu ustanowienia odrębnej własności tego lokalu,

Art. 3 ust. 2 pkt 1 lit. e | wniesienie wkładu do spółdzielni mieszkaniowej w celu uzyskania spółdzielczego prawa do zasiedlanego po raz pierwszy lokalu mieszkalnego – z wyjątkiem inwestycji dokonywanych przez te osoby fizyczne w ramach wykonywanej przez nie działalności gospodarczej;

Art. 3 ust. 2 pkt 2 | osobom fizycznym, osobom prawnym i wspólnotom mieszkaniowym na remont budynku mieszkalnego, z wyłączeniem remontów niewymagających pozwolenia na budowę oraz remontów lokali w budynkach wielorodzinnych.

Art. 3 ust. 3 | Kredytów o stałej stopie procentowej nie udziela się na finansowanie przedsięwzięcia inwestycyjnego, na które zaciągnięto kredyt uprawniający do otrzymania premii termomodernizacyjnej na podstawie przepisów ustawy z dnia 18 grudnia 1998 r. o wspieraniu przedsięwzięć termomodernizacyjnych (Dz. U. poz. 1121, z późn. zm.).

Art. 3 ust. 4 | Kredytów o stałej stopie procentowej udziela się:

Art. 3 ust. 4 pkt 1 | na cele określone w ust. 2 pkt 1 – na okres od 20 do 25 lat;

Art. 3 ust. 4 pkt 2 | na cel określony w ust. 2 pkt 2 – na okres od 15 do 20 lat.

Art. 3 ust. 5 | Kredyty o stałej stopie procentowej są udzielane i spłacane w walucie polskiej.

Art. 3 ust. 6 | Prowizje i opłaty związane z udzielaniem kredytu o stałej stopie procentowej nie mogą być doliczone do kwoty kredytu ani z niej potrącone.

Art. 3 ust. 7 | Kredyt o stałej stopie procentowej jest spłacany w równych ratach kapitałowo-odsetkowych w okresach miesięcznych lub kwartalnych.

Art. 3 ust. 8 | Bank może odroczyć spłatę rat kapitałowych do czasu postawienia całej kwoty kredytu o stałej stopie procentowej do dyspozycji kredytobiorcy, nie dłużej jednak niż o 24 miesiące od dnia zawarcia umowy kredytu o stałej stopie procentowej.

Art. 4 ust. 1 | Stała stopa procentowa wynosi 7 % w stosunku rocznym, z zastrzeżeniem ust. 2.

Art. 4 ust. 2 | Minister właściwy do spraw finansów publicznych, po zasięgnięciu opinii ministra właściwego do spraw budownictwa, planowania i zagospodarowania przestrzennego oraz mieszkalnictwa oraz Banku Gospodarstwa Krajowego, może, w drodze rozporządzenia, zmienić wysokość stałej stopy procentowej, biorąc pod uwagę konkurencyjność stopy procentowej kredytu o stałej stopie procentowej w stosunku do kredytów na cele mieszkaniowe oferowanych na rynku. Stała stopa procentowa nie może być ustalona na poziomie niższym niż 6 % w stosunku rocznym.

Art. 4 ust. 3 | Stała stopa procentowa ustalona na podstawie ust. 2 ma zastosowanie wyłącznie do kredytów o stałej stopie procentowej udzielanych na podstawie umów zawartych po dniu wejścia w życie rozporządzenia, o którym mowa w ust. 2.

Rozdział 3 | Fundusz Dopłat

Art. 5 ust. 1 | W Banku Gospodarstwa Krajowego tworzy się Fundusz Dopłat, zwany dalej „Funduszem”.

Art. 5 ust. 2 | Środki Funduszu tworzą:

Art. 5 ust. 2 pkt 1 | nadwyżki, o których mowa w art. 8 ust. 3;

Art. 5 ust. 2 pkt 2 | zwroty dopłat, o których mowa w art. 9 ust. 3 i art. 10 ust. 2;

Art. 5 ust. 2 pkt 3 | odsetki od wolnych środków Funduszu przekazanych w depozyt, o którym mowa w art. 48 ust. 4a ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (Dz. U. z 2025 r. poz. 1483, 1844 i 1846 oraz z 2026 r. poz. 426 i 635);

Art. 5 ust. 2 pkt 4 | środki z budżetu państwa – w wysokości określonej w ustawie budżetowej;

Art. 5 ust. 2 pkt 4a | środki przekazane przez Krajowy Zasób Nieruchomości, o którym mowa w ustawie z dnia 20 lipca 2017 r. o Krajowym Zasobie Nieruchomości (Dz. U. z 2025 r. poz. 834);

Art. 5 ust. 2 pkt 4b | (uchylony)

Art. 5 ust. 2 pkt 4c | (uchylony)

Art. 5 ust. 2 pkt 4d | środki rezerwy celowej, o której mowa w art. 14ll ust. 4 ustawy z dnia 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju (Dz. U. z 2025 r. poz. 198), przekazane w ramach realizacji działania „Inwestycje w energooszczędne budownictwo mieszkaniowe dla gospodarstw domowych o niskich i średnich dochodach” określonego w planie rozwojowym, o którym mowa w art. 5 pkt 7aa ustawy z dnia 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju;

Art. 5 ust. 2 pkt 4e | środki rezerwy celowej, o której mowa w art. 3 ust. 2 ustawy z dnia 16 września 2011 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z usuwaniem skutków powodzi (Dz. U. z 2024 r. poz. 654, 1473, 1635 i 1717 oraz z 2025 r. poz. 620 i 680);

Art. 5 ust. 2 pkt 5 | inne wpływy.

Art. 5 ust. 2a | Wolne środki Funduszu w walutach obcych mogą być lokowane w bankach.

Art. 5 ust. 3 | Środki Funduszu przeznacza się na:

Art. 5 ust. 3 pkt 1 | dopłaty;

Art. 5 ust. 3 pkt 1a | dopłaty do oprocentowania kredytów preferencyjnych, o których mowa w ustawie z dnia 8 września 2006 r. o finansowym wsparciu rodzin i innych osób w nabywaniu własnego mieszkania (Dz. U. z 2023 r. poz. 1296);

Art. 5 ust. 3 pkt 1b | finansowe wsparcie udzielone na podstawie ustawy z dnia 8 grudnia 2006 r. o finansowym wsparciu niektórych przedsięwzięć mieszkaniowych (Dz. U. z 2024 r. poz. 304 oraz z 2025 r. poz. 680 i 1077);

Art. 5 ust. 3 pkt 1ba | pokrycie kosztów tworzenia i uzupełniania zasobu dokumentacji projektowych, o którym mowa w rozdziale 2a ustawy z dnia 8 grudnia 2006 r. o finansowym wsparciu niektórych przedsięwzięć mieszkaniowych, oraz zarządzania tym zasobem;

Art. 5 ust. 3 pkt 1c | dopłaty do odsetek od środków banku prowadzącego kasę mieszkaniową wykorzystanych do przejściowego finansowania działalności kasy mieszkaniowej oraz dopłaty do oprocentowania pożyczki zaciągniętej w innym banku, oraz dopłaty do oprocentowania kredytów w ramach realizacji rządowego programu popierania budownictwa mieszkaniowego, o których mowa w ustawie z dnia 26 października 1995 r. o społecznych formach rozwoju mieszkalnictwa;

Art. 5 ust. 3 pkt 1d | finansowe wsparcie udzielane na podstawie ustawy z dnia 27 września 2013 r. o pomocy państwa w nabyciu pierwszego mieszkania przez młodych ludzi (Dz. U. z 2022 r. poz. 2628);

Art. 5 ust. 3 pkt 1e | dopłaty do czynszu, o których mowa w ustawie z dnia 20 lipca 2018 r. o pomocy państwa w ponoszeniu wydatków mieszkaniowych w pierwszych latach najmu mieszkania (Dz. U. z 2024 r. poz. 506);

Art. 5 ust. 3 pkt 1f | (uchylony)

Art. 5 ust. 3 pkt 2 | pokrycie kosztów działania Funduszu.

Art. 5 ust. 3a | Tworzące Fundusz środki rezerwy celowej, o której mowa w art. 3 ust. 2 ustawy z dnia 16 września 2011 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z usuwaniem skutków powodzi:

Art. 5 ust. 3a pkt 1 | przeznacza się wyłącznie na finansowe wsparcie udzielane zgodnie z art. 28 ustawy z dnia 16 września 2011 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z usuwaniem skutków powodzi;

Art. 5 ust. 3a pkt 2 | nie są wliczane do łącznej wysokości środków, o których mowa w art. 8b ust. 1 ustawy z dnia 8 grudnia 2006 r. o finansowym wsparciu niektórych przedsięwzięć mieszkaniowych.

Art. 5 ust. 3b | Przekazane w danym roku do Funduszu środki rezerwy celowej, o której mowa w art. 3 ust. 2 ustawy z dnia 16 września 2011 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z usuwaniem skutków powodzi, i niewykorzystane w tym roku przeznacza się na wypłatę finansowego wsparcia udzielonego zgodnie z art. 28 tej ustawy w tym roku i niewypłaconego finansowego wsparcia udzielanego w roku następnym.

Art. 5 ust. 4 | Bank Gospodarstwa Krajowego:

Art. 5 ust. 4 pkt 1 | sporządza dla Funduszu odrębny bilans oraz rachunek zysków i strat;

Art. 5 ust. 4 pkt 2 | wyodrębnia plan finansowy Funduszu w planie finansowym Banku Gospodarstwa Krajowego;

Art. 5 ust. 4 pkt 3 | przekazuje organom, o których mowa w ust. 5, w terminach określonych w przepisach dotyczących sprawozdawczości budżetowej państwowych funduszy celowych, sprawozdanie miesięczne z realizacji planu finansowego Funduszu, narastająco za kolejne miesiące roku budżetowego, w szczegółowości nie mniejszej niż wynikająca z tego planu.

Art. 5 ust. 5 | Plan finansowy Funduszu, o którym mowa w ust. 4 pkt 2, jest opracowywany w uzgodnieniu z ministrem właściwym do spraw finansów publicznych oraz ministrem właściwym do spraw budownictwa, planowania i zagospodarowania przestrzennego oraz mieszkalnictwa, nie później niż do dnia 31 lipca roku poprzedzającego rok, na który plan jest opracowywany.

Art. 5 ust. 6 | Projekt planu finansowego na dany rok jest przekazywany do uzgodnienia organom wymienionym w ust. 5, nie później niż do dnia 15 czerwca roku poprzedniego.

Art. 6 | (uchylony)

Art. 6a ust. 1 | Do dochodzenia roszczeń Funduszu właściwy jest Bank Gospodarstwa Krajowego, z wyłączeniem roszczeń, do których dochodzenia na podstawie przepisów odrębnych właściwy jest minister właściwy do spraw budownictwa, planowania i zagospodarowania przestrzennego oraz mieszkalnictwa.

Art. 6a ust. 2 | Koszt dochodzenia roszczeń, o których mowa w ust. 1, pokrywa się ze środków Funduszu.

Art. 7 | Bank Gospodarstwa Krajowego jest zwolniony z obowiązku utrzymywania rezerwy obowiązkowej, o której mowa w art. 38 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. o Narodowym Banku Polskim (Dz. U. z 2022 r. poz. 2025), od środków zgromadzonych na rachunkach Funduszu.

Rozdział 4 | Rozliczenia z tytułu dopłat

Art. 8 ust. 1 | Dopłaty są stosowane, jeżeli stała stopa procentowa jest niższa od stopy referencyjnej.

Art. 8 ust. 2 | Środki otrzymane przez banki na dopłaty są ewidencjonowane odrębnie dla rachunku każdego kredytobiorcy.

Art. 8 ust. 3 | Jeżeli w danym miesiącu stopa referencyjna jest niższa od stałej stopy procentowej, środki wpłacone przez kredytobiorcę do banku, w kwocie odpowiadającej nadwyżce odsetek naliczonych za ten miesiąc według stałej stopy procentowej nad odsetkami naliczonymi za ten sam okres według stopy referencyjnej, podlegają przekazaniu do Funduszu.

Art. 8 ust. 3a | Jeżeli w danym miesiącu stopa referencyjna jest ujemna, przekazaniu do Funduszu podlegają środki wpłacone przez kredytobiorcę do banku w kwocie odpowiadającej wysokości odsetek naliczonych według stałej stopy procentowej.

Art. 8 ust. 4 | Rozliczenia banków z Bankiem Gospodarstwa Krajowego, o których mowa w ust. 3 i 3a, odbywają się w okresach kwartalnych, w terminie do końca miesiąca następującego po danym kwartale.

Art. 8 ust. 5 | Środki wpłacone przez kredytobiorcę, o których mowa w ust. 3 i 3a, pomniejszają kwotę dopłat ewidencjonowanych przez bank na rachunku tego kredytobiorcy.

Art. 9 ust. 1 | Dopłaty są przekazywane bankom pod warunkiem terminowej spłaty kredytu o stałej stopie procentowej wraz z odsetkami, z zastrzeżeniem ust. 2.

Art. 9 ust. 2 | Dopłaty są przekazywane bankom również w okresie odroczenia spłaty rat kapitałowych, o którym mowa w art. 3 ust. 8.

Art. 9 ust. 3 | W przypadku wystąpienia nieterminowej spłaty kredytu o stałej stopie procentowej bank traci prawo do dopłat do oprocentowania tego kredytu i jest obowiązany zwrócić do Funduszu uzyskane dopłaty pomniejszone o ewentualne nadwyżki, o których mowa w art. 8 ust. 3, w terminie 6 miesięcy od dnia wypowiedzenia umowy kredytu przez bank.

Art. 9 ust. 4 | Przez nieterminową spłatę kredytu o stałej stopie procentowej spłacanego w okresach miesięcznych lub kwartalnych należy rozumieć brak spłaty raty przez kolejne trzy miesiące.

Art. 9 ust. 5 | W przypadku wystąpienia nieterminowej spłaty kredytu o stałej stopie procentowej bankowi przysługuje wobec kredytobiorcy roszczenie o zwrot kwoty, zwróconej przez bank do Funduszu, o której mowa w ust. 3.

Art. 10 ust. 1 | Kredytobiorca może spłacić kredyt o stałej stopie procentowej przed upływem okresu, na jaki ten kredyt został udzielony, jeżeli:

Art. 10 ust. 1 pkt 1 | łączna kwota nadwyżek, o których mowa w art. 8 ust. 3, przekroczy łączną kwotę zastosowanych dopłat lub

Art. 10 ust. 1 pkt 2 | kredytobiorca spłaci kwotę zastosowanych dopłat, zaewidencjonowanych dla rachunku, o którym mowa w art. 8 ust. 2.

Art. 10 ust. 2 | W przypadku spłaty przez kredytobiorcę kwoty zastosowanych dopłat, o której mowa w ust. 1 pkt 2, bank niezwłocznie zwraca tę kwotę do Funduszu.

Art. 10 ust. 3 | Bank niezwłocznie informuje kredytobiorcę o wystąpieniu sytuacji, o której mowa w ust. 1 pkt 1, oraz o przysługującym mu prawie wcześniejszej spłaty.

Art. 10 ust. 4 | Przepis ust. 1 nie narusza prawa banku do ustalenia własnych opłat i prowizji związanych z wcześniejszą spłatą kredytu.

Art. 11 ust. 1 | Bank Gospodarstwa Krajowego zawiera z bankami umowy w sprawie udzielania kredytów o stałej stopie procentowej i rozliczeń finansowych z tytułu dopłat.

Art. 11 ust. 2 | Do wyboru banków nie mają zastosowania przepisy o zamówieniach publicznych.

Art. 11 ust. 3 | Umowy, o których mowa w ust. 1, określają w szczególności tryb i terminy przekazywania bankom przez Bank Gospodarstwa Krajowego środków na dopłaty, a także tryb i terminy przekazywania Bankowi Gospodarstwa Krajowego przez banki nadwyżek, o których mowa w art. 8 ust. 3.

Art. 11 ust. 4 | Jeżeli środki Funduszu nie pozwalają na pokrycie należności banków z tytułu dopłat, Bank Gospodarstwa Krajowego wypłaci bankom dopłaty z własnych środków, a minister właściwy do spraw budownictwa, planowania i zagospodarowania przestrzennego oraz mieszkalnictwa zwróci Bankowi Gospodarstwa Krajowego wypłaconą kwotę wraz z odsetkami równymi kosztowi pozyskania przez Bank Gospodarstwa Krajowego tej kwoty.

Art. 12 ust. 1 | Bank Gospodarstwa Krajowego sporządza zbiorcze rozliczenie dopłat przekazanych bankom za dany kwartał i przekazuje je ministrowi właściwemu do spraw budownictwa, planowania i zagospodarowania przestrzennego oraz mieszkalnictwa w terminie do końca miesiąca następującego po danym kwartale.

Art. 12 ust. 2 | Minister właściwy do spraw budownictwa, planowania i zagospodarowania przestrzennego oraz mieszkalnictwa określi, w drodze rozporządzenia, wzór formularza zbiorczego rozliczenia, o którym mowa w ust. 1, uwzględniając w szczególności dane dotyczące kwot dopłat przekazanych bankom oraz kwot zwrotów nadwyżek, o których mowa w art. 8 ust. 3, a także dane służące obliczeniu tych kwot.

Rozdział 5 | Zmiany w przepisach obowiązujących i przepisy końcowe Art. 13. (pominięty)

Art. 14 | Kredytów o stałej stopie procentowej udziela się do dnia 31 grudnia 2005 r.

Art. 15 | Minister właściwy do spraw Skarbu Państwa dostosuje, w trybie określonym w odrębnych przepisach, statut Banku Gospodarstwa Krajowego do przepisów niniejszej ustawy.

Art. 16 | (pominięty)

Art. 17 | Ustawa wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia.